[CPD Classification 2.5.6]
\n[PTS Vol Vv - ] [\z Vv /] [\f I /]
\n[BJT Vol Vv - ] [\z Vv /] [\w I /]
\n[BJT Page 60] [\x  60/]
\n[PTS Page 024] [\q  24/]

Suttantapiṭake
\nVimānavatthupāḷi

Namo tassa bhagavato arahato sammā sambuddhassa.

3. Pāricchattakavaggo

3. 1
\n283. Uḷāro te yaso vaṇṇo sabbā obhāsate disā,
\nNāriyo naccanti gāyanti devaputtā alaṅkatā.

284. Modenti parivārenti tava pūjāya devate,
\nSovaṇṇāni vimānāni tavimāni sudassane.

285. Tuvaṃsi issarā tesaṃ sabbakāmasamiddhinī,
\nAbhijātā mahantāsi devakāye pamodasi,
\nDevate pucchitācikkha kissa kammassidaṃ phalanti.

286. Kena te tādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati,
\nUppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā

287. Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve,
\nManussaloke kimakāsi puññaṃ
\nKenāsi evaṃ jalitānubhāvā,
\nVaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.

288. Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā,
\nPañhaṃ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṃ phalaṃ.

289. Ayaṃ manussesu masussabhūtā
\nPurimāya jātiyā manussaloke
\nDussīlakule suṇisā ahosiṃ
\nAssaddhesu kadariyesu ahaṃ.

290. Saddhā sīlena sampannā saṃvibhāgaratā sadā,
\nPiṇḍāya caramānassa apūvaṃ te adāsahaṃ.

291. Tadāhaṃ sassuyācikkhiṃ samaṇo āgato idha,
\nTassa adāsahaṃ pūvaṃ pasannā sehi pāṇihi.

292. Iti sā sassu paribhāsi avinītā1 tuvaṃ vadhū,
\nNa maṃ sampucchituṃ icchi samaṇassa dadāmahaṃ.

293. Tato me sassu kupitā pahāsi musalena maṃ,
\nKūṭaṅgacchi avadhi maṃ nāsakkhiṃ jīvituṃ ciraṃ

1. Avinītāsi tvaṃ - machasaṃ.

[BJT Page 62] [\x  62/]

294. Sā ahaṃ kāyassa bhedā vippamuttā tato cutā,
\nDevānaṃ tāvatiṃsānaṃ uppannā sahavyataṃ.

295. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

296. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

Uḷāra vimānaṃ.

3. 2

297. Obhāsayitvā paṭhaviṃ sadevakaṃ
\nAtirocasi candimasūriyā viya
\nSiriyā ca vaṇṇena yasena tejasā
\nBrahmā ca deve tidase saindake. 1

298. Pucchāmi taṃ uppalamāladhāriṇī
\nĀveḷinī kañcanasannibhattave
\nAlaṅkate uttamavatthadhāriṇī
\nKā tvaṃ suhe devate vandase mamaṃ.
\n[PTS Page 025] [\q  25/]
\n299. Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā
\nManussabhūtā purimāya jātiyā
\nDānaṃ suciṇṇaṃ atha sīlasaññamaṃ
\nKenūpapannā sugatiṃ yasassinī.
\nDevate pucchitācikkha kissa kammassidaṃ phalanti.

300. Idāni bhante imameva gāmaṃ2
\nPiṇḍāya amhāka gharaṃ upāgami
\nTato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ
\nPasannacittā atulāya pītiyā.

301. Sassu ca pacchā anuyuñjate mamaṃ
\nKahannu3 ucchuṃ vadhuke avākirī4
\nNacchaḍḍhitaṃ na ca pana khāditaṃ5 mayā
\nSantassa bhikkhussa sayaṃ adāsahaṃ.

1. Sabhindake - machasaṃ.
\n2. Gāme - syā.
\n3. Kahaṃ me - [PTS]
\n4. Avākarī - syā,
\n5. No pana khāditaṃ - machasaṃ.

[BJT Page 64] [\x  64/]

302. Tuyhaṃ nacidaṃ1 issariyaṃ atho mama
\nItissā sassū paribhāsate mamaṃ,
\nPīṭhaṃ gahetvā pahāraṃ adāsi me
\nTato cutā kālakatāmhi devatā.

303. Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā
\nSukhañca kammaṃ anubhomi attanā,
\nDevehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ
\nModāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi.

304. Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā
\nSukhañca kammaṃ anubhomi attanā
\nDevindaguttā tidasehi rakkhitā
\nSampapitā kāmaguṇehi pañcahi.

305. Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ
\nMahāvipākā mama ucchudakkhiṇā,
\nDevehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ
\nModāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi.

306. Etādisaṃ puñcaphalaṃ anappakaṃ
\nMahājutīkā mama ucchudakkhiṇā,
\nDevindaguttā tidasehi rakkhitā
\nSahassanetto iva nandane vane.

307. Tuvañca bhante anukampakaṃ viduṃ
\nUpecca vandiṃ kusalañca pucchisaṃ
\nTato te ucchussa adāsiṃ khaṇḍikaṃ
\nPasannacittā atulāya pītiyāti.

Ucchudāyikāvimānaṃ.

3. 3
\n[PTS Page 026] [\q  26/]
\n308. Pallaṅkaseṭṭhe maṇisoṇṇacitte
\nPupphābhikiṇṇe sayane uḷāre
\nTatthacchasi devi mahānubhāve
\nUccāvacā iddhi vikubbamānā.

309. Imā ca te accharāyo samannato
\nNaccanti gāyanti pamodayanti
\nDeviddhipattāsi mahānubhāve
\nManussabhūtā kimakāsi puññaṃ
\nKenāsi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.

1. Tuyha nu idhaṃ - syā,

[BJT Page 66] [\x  66/]

310. Ahaṃ manussesu manussabhūtā
\nAḍḍhe kule suṇisā ahosiṃ
\nAkkodhanā bhattuvasānuvattinī
\nAhosiṃ appamattā uposathe.

311. Manussabhūtā daharāsa’ pāpikā1
\nPasannacittā patimābhirādhayiṃ
\nDivā ca ratto ca manāpacāriṇī
\nAhaṃ pure sīlavatī ahosiṃ.

312. Pāṇātipātā viratā acorikā
\nSaṃsuddhakāyā sucibrahmacāriṇī
\nAmajjapā no ca musā abhāṇiṃ
\nSikkhāpadesu paripūrakāriṇī.

313. Cātuddasiṃ pañcadasiṃ yā ca pakkhassa aṭṭhamī
\nPāṭihāriyapakkhañca pasannamanasā ahaṃ
\nAṭṭhaṅgupetaṃ anudhammacāriṇī
\nUposathaṃ pītimanā upāvasiṃ.

314. Imañcāriyaṭṭhaṅgavarehupetaṃ2
\nSamādiyitvā kusalaṃ sukhudrayaṃ
\nPatimhi kalyāṇi vasānuvattinī
\nAhosiṃ pubbe sugatassa sāvikā

315. Etādisaṃ kusalaṃ jīvaloke
\nKammaṃ karitvāna visesabhāginī
\nKāyassa bhedā abhisamparāyaṃ
\nDeviddhipattā sugatimhi āgatā.

316. Vimāna pāsādavare manorame
\nParivāritā accharāsaṅgaṇena
\nSayaṃpabhā devagaṇā ramenti maṃ
\nDīghāyukiṃ devavimānamāgatanti.
\n[PTS Page 027] [\q  27/]
\nPallaṅkavimānaṃ.

3. 4

317. Latā ca sajjā pavarā ca devatā
\nAccimukhī3 rājavarassa sirīmato
\nSutā ca rañño vessavaṇassa dhītā
\nRājīmatī dhammaguṇehi sobhatha.

318. Pañcettha nāriyo agamaṃsu nahāyituṃ
\nSītodikaṃ uppaliniṃ sivaṃ nadiṃ
\nTā tattha nahāyitva rametva devatā
\nNaccitva4 gāyitva5 sutā lataṃ bruvī.

1. Daharā apāpikā - machasaṃ.
\n2. Imañca ariyaṃ aṭṭhaṅga varehupetaṃ, - machasaṃ.
\n3. Accimatī - machasaṃ.
\nAcchimukhī - syā.
\n4. Naccitvā - machasaṃ.
\n5. Gāyitvā - machasaṃ.

[BJT Page 68] [\x  68/]

319. Pucchāmi taṃ uppalamāladhāriṇi
\nĀveḷinī kañcanasannibhattace
\nTimīratamabakkhi nabheva sobhane
\nDīghāyukī kena kato yaso tava.

320. Kenāsi bhadde patino piyatarā
\nVisiṭṭhakalyāṇitarassu rūpato
\nPadakkhiṇā naccanagītavādite
\nĀcikkha ne tvaṃ naranāripucchitā ti.

321. Ahaṃ manussesu manussabhūtā
\nUḷārabhoge kule suṇisā ahosiṃ
\nAkkodhānā bhattuvasānuvattinī
\nUposathe appamattā ahosiṃ.

322. Manussabhūtā daharāsa’pāpikā
\nPasannacittā patimābhirādhayiṃ
\nSadevaraṃ sassasuraṃ sadāsakaṃ
\nAbhirādhayiṃ tamhi kato yaso mama.

323. Sāhaṃ tena kusalena kammunā
\nCatubbhi ṭhānehi visesamajjhagā
\nĀyuñca vaṇṇañca sukhaṃ balañca
\nKhiḍḍāratiṃ paccanubhomanappakaṃ.

324. Sutaṃ nu taṃ bhāsati yaṃ ayaṃ latā
\nYaṃ no apucchimha akittayī no
\nPatino kiramhākaṃ visiṭṭhanārinaṃ
\nGatī ca tāsaṃ pavarā ca devatā.

325. Patīsu dhammaṃ pacarāma sabbā
\nPatibbatā yattha bhavanti itthiyo
\nPatīsu dhammā pacarittha sabbā
\nLacchāmase bhāsati yaṃ ayaṃ latā.
\n[PTS Page 028] [\q  28/]
\n326. Sīho yathā pabbatasānu gocaro
\nMahindharaṃ pabbatamāvasitvā
\nPasayha hanatvā itare catuppade
\nKhudde mige khādati maṃsabhojano.

327. Tatheva saddhā idha ariyasāvikā
\nBhattāraṃ nissāyaṃ patiṃ anubbatā
\nKodhaṃ vadhitvā abhibhuyha maccharaṃ
\nSaggamhi sā modati dhammacārinīti.

Latāvimānaṃ.
\n 

[BJT Page 70] [\x  70/]

3. 5

328. Sattatantiṃ sumadhuraṃ rāmaṇeyyaṃ avācayiṃ,
\nSo maṃ raṅgamhi avheti saraṇaṃ me hoti kosiyāti.

329. Ahaṃ te saraṇaṃ homi ahamācariyapūjako,
\nNa taṃ jayissati sisso sissamācariya jessasīti.

330. Abhikkantena vaṇṇena yā tvaṃ tiṭṭhasi devate,
\nObhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā.

331. Kena te tādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati,
\nUppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā.

332. Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve,
\nManussabhūtā kimakāsi puññaṃ
\nKenāsi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.

333. Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā,
\nPañhaṃ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṃ phalaṃ.

334. Vatthuttamadāyikā nārī
\nPavarā hoti naresu nārīsu
\nEvaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ
\nDibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

335. Tassā me passa vimānaṃ
\nAccharā kāmavaṇṇinīhamasmi
\nAccharā sahassassāhaṃ1
\nPavarā passa puññanaṃ2 vipākaṃ.

336. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

337. Akkhami te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamakāsi puññaṃ
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

1. Accharāsahassāhaṃ pavarā - syā.
\n2. Puññassa - katthaci.

[BJT Page 72] [\x  72/]

[PTS Page 029] [\q  29/]
\n338. Abhikkannena vaṇṇena yā tvaṃ tiṭṭhasi devate,
\nObhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā.

339. Kena te tādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati,
\nUppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā.

340. Kena tvaṃ vimalobhāsā atirocasi devate,
\nKena te sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

341. Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve
\nManussabhūtā kimakāsi puññaṃ,
\nKenāsi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.

. 0342. Pupphuttamadāyikā nārī
\nPavarā hoti naresu nārīsu
\nEvaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ
\nDibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ

343. Tassā me passa vimānaṃ
\nAccharā kāmavaṇṇinīhamasmi
\nAccharā sahassassāhaṃ
\nPavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

344. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

345. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

346. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamakāsi puññaṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

347. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

348. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

349. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
\n. 0
\n350. Gandhuttamadāyikā nārī
\nPavarā hoti naresu nārīsu
\nEvaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ
\nDibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ

351. Tassā me passa vimānaṃ
\nAccharā kāmavaṇṇinīhamasmi
\nAccharā sahassassāhaṃ
\nPavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

352. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

353. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

354. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamakāsi puññaṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

355. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

356. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

357. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

358. Phaluttamadāyikā nārī
\nPavarā hoti naresu nārīsu
\nEvaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ
\nDibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ

359. Tassā me passa vimānaṃ
\nAccharā kāmavaṇṇinīhamasmi
\nAccharā sahassassāhaṃ
\nPavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

360. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

361. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

362. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamakāsi puññaṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

363. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

364. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

365. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

366. Pupphuttamadāyikā nārī
\nPavarā hoti naresu nārīsu
\nEvaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ
\nDibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ

367. Tassā me passa vimānaṃ
\nAccharā kāmavaṇṇinīhamasmi
\nAccharā sahassassāhaṃ
\nPavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

368. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

369. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

370. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamakāsi puññaṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

371. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

372. Tenāhaṃ vimalobhāsā atirocāmi devatā,
\nTena me sabbagattehi sabbā obhāsare disā.

373. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ,
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

374-381. Gandhapañcaṅgulikaṃ ahamadāsiṃ
\nKassapassa bhagavato thūpasmiṃ1 -pe-
\nTassā mama passa vimānaṃ -pe-
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’ti.

382-389. Bhikkhū cahaṃ bhikkhunīyo ca
\nAddāsāsiṃ panthapaṭipanne
\nTesāhaṃ dhammaṃ sutvāna
\nEkūposathaṃ upavasissaṃ
\nTassā me passa vimānaṃ -pe-
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’ti.
\n390-397. Udake ṭhitā udakamadāsiṃ
\nBhikkhuno cittena vippasannena
\nTassā me passa vimānaṃ -pe-
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’ti.

398-405. Sassuñcā’haṃ sasurañca
\nCaṇḍike kodhane ca pharuse ca
\nAnussūyikā sūpaṭṭhāsiṃ appamattā sakena sīlena -pe
\n406-413. Parakammakarī2 āsiṃ
\nAtthenātanditā dāsī
\nSakkodhanā anatimānī3
\nSaṃvibhāginī sakassa bhāgassa -pe-

1. Thūpamhi - machasaṃ.
\n2. Parakammakārī - sīmu. Parakammakārinī - syā. 3. Anatimāninī - machasaṃ.
\n[BJT Page 74] [\x  74/]

414-421. Khīrodanaṃ ahamadāsiṃ
\nBhikkhuno piṇḍāya carantassa
\nEvaṃ karitvā kammaṃ
\nSugatiṃ uppajja modāmi -pe-
\n[PTS Page 030] [\q  30/]
\n422-609. Phāṇitaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nUcchukhaṇḍakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nTimbarūsakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nKakkārikaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nEḷālukaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nVallīphalaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nPhārusakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nHatthappatāpakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nSākamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nPupphakamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nMūlakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nNimbamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nAmbakañjikaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nDoṇinimmajjaniṃ ahamadāsiṃ -pe kāyabandhanaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nAṃsamaṭṭakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nĀyogapaṭṭaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nVidhūpanaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nTālavaṇṭaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nMorahatthaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nChattaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nUpāhanaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nPūvaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\nModakaṃ ahamadāsiṃ -pe-
\n610. Abhikkantena vaṇṇena yā tvaṃ tiṭṭhasi devate,
\nObhāsentī disā sabbā osadhī viya tārakā.

611. Kena te tādiso vaṇṇo kena te idhamijjhati,
\nUppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā.

612. Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve
\nManussabhūtā kimakāsi puññaṃ
\nKenāsi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatīti.

613. Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
\nPañhaṃ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṃ phalaṃ.

614. Sakkhaliraṃ ahamadāsiṃ
\nBhikkhuno piṇḍāya carantassa
\nEvaṃ karitvā kammaṃ
\nSugatiṃ upapajja modāmi.

[BJT Page 76] [\x  76/]

615. Tassā me passa vimānaṃ
\nAccharā kāmavaṇṇinīyasmi
\nAccharā sahassassāhaṃ
\nPavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

. 0616. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

617. Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
\nManussabhūtā yamakāsi puññaṃ
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.
\n[PTS Page 031] [\q  31/]
\n618. Svāgataṃ vata me ajja suppabhātaṃ suvuṭṭhitaṃ1
\nYaṃ addasaṃ2 devatāso accharā kāmavaṇṇiyo

619. Imāhaṃ3 dhammaṃ sutvā4 kāhāmi kusalaṃ bahuṃ
\nDānena samacarīyāyaṃ saññamena damena svāhaṃ tattha gamissāmi5 yattha gantvā na socareti.

Guttila vimānaṃ pañcamaṃ.

3. 6

620. Daddallamānā vaṇṇena yassā ca yassasinī,
\nSabbe deve tāvatiṃse vaṇṇena atirocasi.

621. Dassanaṃ nābhijānāmi idaṃ paṭhamadassanaṃ,
\nKasmā kāyā nu āgamma nāmena bhāsase mamanti.

622. Ahaṃ bhadde subhaddasiṃ pubbe mānusake bhave,
\nSaha bhariyā ca te āsiṃ bhaginī ca kaṇiṭṭhikā.

623. Sā ahaṃ kāyassa bhedā vippamuttā tatocutā,
\nNimmānaratīnaṃ devānaṃ upapannā sahavyatantī.

624. Pahūtakatakalyāṇā te deve yantī pāṇino,
\nYesaṃ tvaṃ kittayissasi subhadde jātimattano.

625. Kathaṃ6 tvaṃ kena vaṇṇena kena vā anusāsitā,
\nKīdiseneva dānena subbatena yasassinī.

626. Yasaṃ etādisaṃ pattā visesaṃ vipulamajjhagā,
\nDevate pucchitācikkha kissa kammassidaṃ phalanti.

1. Suhuṭṭhitaṃ - machasaṃ.
\n2. Addasāmi - machasaṃ.
\nAddasāsiṃ [PTS]
\n3. Tāsāhaṃ - syā.
\n4. Sutvāna - syā.
\n5. Tattheva gacchāmi - katthaci.
\n6. Atha - machasaṃ.

[BJT Page 78] [\x  78/]

627. Aṭṭheva piṇḍapātāni yaṃ dānaṃ addaṃ pure,
\nDakkhiṇeyyassa saṅghassa pasannā sehi pāṇihi.

628. Tena me tādiso vaṇṇo tena me idhamijjhati,
\nUppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

629. Akkhāmi te devi mahānubhāve
\nManussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ
\nTenamhi evaṃ jalitānubhāvā
\nVaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

630. Ahaṃ tayā bahutare bhikkhū saññate brahmacārino1
\nKappesiṃ annapānena pasannā sehi pāṇihi
\nTayā bahutaraṃ datvā hīnakāyūpagā ahaṃ2

631. Kathaṃ tvaṃ appataraṃ datvā visesaṃ vipulamajjhagā,
\nDevate pucchitācikkha yassakammassidaṃ phalanti.

632. Manobhāvanīyo bhikkhu sandiṭṭho me pure ahu,
\nTāhaṃ bhattena nimantesiṃ revataṃ attanaṭṭhamaṃ.

633. So me atthapurekkhāro anukampāya revato,
\nSaṅghe dehīti maṃ avoca3 tassāhaṃ vacanaṃ kariṃ.

634. Sā dakkhiṇā saṅghagatā appameyye patiṭṭhitā,
\nPuggalesu tayā dinnaṃ na taṃ tava pabhapphalanti.

635. Idānevāhaṃ jānāmi saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ
\nSāhaṃ gantvā manussattaṃ vadaññū vītamaccharā
\nSaṅghe dānāni dassāmi4 appamattā punappunanti.
\n[PTS Page 032] [\q  32/]
\n636. Kā esā devatā bhadde tayā mantayate saha,
\nSabbe deve tāvatiṃse vaṇṇena atirocatīti.

637. Manussabhūtā devinda pubbe mānusake bhave
\nSahabhariyā ca me āsi bhaginī ca kaniṭṭhikā
\nSaṅghe dānāni datvāna katapuññā virocatīti.

1. Brahmacārayo - machasaṃ.
\nBrahmacāriye, - [PTS.]
\n2. Ahuṃ - katthaci,
\n3. Maṃvova - machasaṃ.
\n4. Dānaṃ dassāmihaṃ - syā,

[BJT Page 80] [\x  80/]

638. Dhammena pubbe bhaginī tayā bhadde virocati,
\nYaṃ saṅghasmiṃ appameyye patiṭṭhāpesi dakkhiṇaṃ.

639. Pucchito hi mayā buddho gijjhakūṭamhi pabbate,
\nVipākaṃ saṃvibhāgassa yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

640. Yajamānānaṃ manussānaṃ puññapekkhāna pāṇinaṃ,
\nKarotaṃ opadhikaṃ puññaṃ yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

641. Taṃ me buddho viyākāsi cattāro ca phale ṭhitā,
\nVipākaṃ saṃvibhāgassa yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

642. Cattāro ca paṭipannā cattāro ca phale ṭhitā,
\nEsa saṅghe ujubhūto paññasīlasamāhito.

643. Yajamānānaṃ manussānaṃ puññapekkhāna pāṇinaṃ,
\nKarotaṃ opadhikaṃ puññaṃ saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ.

644. Eso hi saṅgho vipulo mahaggato
\nEsappameyyo uddhīva sāgaro
\nEtehi seṭṭhā naravīrasāvakā
\nPabhaṅkarā dhammamudīrayanti1.

645. Tesaṃ sudinnaṃ suhutaṃ suyiṭṭhaṃ,
\nYe saṅghamuddissa dadanti dānaṃ
\nSā dakkhiṇā saṅghagatā patiṭṭhitā
\nMahapphalā lokavidūhi vaṇṇitā.

646. Etādisaṃ yaññamanussarantā2
\nYe vedajātā vicaranti loke
\nVineyya maccheramalaṃ samūlaṃ
\nAninditā saggamupentī ṭhānanti.

Daddalla vimānaṃ.

3. 7

647. Phalikarajatahemajālacchannaṃ
\nVividhavicitratalamaddasaṃ surammaṃ
\nVyamhaṃ sunimmitaṃ toraṇūpapannaṃ
\nRucakupakiṇṇamidaṃ subhaṃ vimānaṃ.
\n[PTS Page 033] [\q  33/]
\n648. Bhāti ca dasasisā nabheva suriyo
\nSarade tamonudo sahassaraṃsi
\nTathā tapatimidaṃ tava vimānaṃ
\nJalamiva dhūmasikho nise nabhagge.

1. Dhammakathaṃ udīrayanti - syā.
\n2. Puññamanussarantā - syā.

[BJT Page 82] [\x  82/]

649. Musatīva nayanaṃ sateratāva1
\nĀkāse ṭhapitamidaṃ manuññaṃ
\nVīṇāmurajasammatālaghuṭṭhaṃ
\nIddhaṃ indapuraṃ tathā tavedaṃ.

650. Paduma kumuduppala kuvalayaṃ
\nYūdhika2 bandhukanojakā ca santi
\nSālakusumuta pupphitā asokā
\nVividha dumagga sugandha sevitamidaṃ.

651. Saḷala labuja bhujaka3 saññatā4
\nKusakasuphullita latāvalambinīhi
\nMaṇijāla sadisā yasassinī
\nRammā pokkharaṇī upaṭṭhitā te.

652. Udakaruhā ca yetthi pupphajātā
\nThalajā ye ca santi rukkhajātā
\nMānusakāmānusakā ca dibbā
\nSabbe tuyhaṃ nivesanamhi jātā.

653. Kissa saṃyamadamassayaṃ5 vipāko
\nKenāsi kammaphalenidhūpapannā
\nYathā ca te adhigatamidaṃ vimānaṃ
\nTadanupadaṃ avacāsu’ḷārapakhumeti. 6

654. Yathā ca me adhigatamidaṃ vimānaṃ
\nKoñcamayūracakora saṅghacaritaṃ
\nDibbapilavahaṃsarājaciṇṇaṃ
\nDivijakāraṇḍava kokilābhinaditaṃ.

655. Nānā santānaka puppharukkhavividhā
\nPāṭali jambu asoka rukkhavantaṃ
\nYathā ca me adhigatamidaṃ vimānaṃ
\nTante pavadissāmi7 suṇohi bhante.

656. Magadhavarapuratthimena
\nNāḷakagāmo nāma atthi bhante
\nTattha ahosiṃ pure suṇisā
\nSenasavatī8 tattha jāniṃsu mamaṃ.

1. Sateritā - syā.
\n2. Yodhika - machasaṃ.
\nYothikā bhaṇḍikā nojakā - syā
\n3. Sujaka - si, syā,
\n4. Saṃyuttā - machasaṃ.
\n5. Simadamassayaṃ - sīmu.
\n6. Avacāsiḷārapamehāti - machasaṃ.
\n7. Pavedayāmi - machasaṃ.
\n8. Pevasatī iti - machasaṃ

[BJT Page 84] [\x  84/]

657. Sāhaṃ apacitatthadhammakusalaṃ
\nDevamanussapūjitaṃ mahantaṃ
\nUpatissaṃ nibbutaṃ appameyyaṃ
\nMudītamanā kusumehi abbhokiriṃ1.
\n[PTS Page 034] [\q  34/]
\n658. Paramagatigatañca pūjayitvā
\nAntimadehadharaṃ isiṃ uḷāraṃ,
\nPahāya mānusakaṃ samusasyaṃ
\nTidasagatā idhamāvasāmi ṭhānanti.

Sesavatī vimānaṃ.

3. 8

659. Pītavatthe pītadhaje pītālaṅkārabhūsite,
\nPītantarāhi vagguhi apiḷandhāva sohasi.

660. Kā kambukeyūradhare2 kañcanāveḷabhūsite,
\nHemajālaka pacchanne3 nānāratanamālini.

661. Sovaṇṇamahā lohitaṅkamayā ca4
\nMuttāmayā vephariyamayā ca
\nMasāragallā saha lohitaṅkā
\nPārāvatakkhīhi5 maṇīhi cittitā.

662. Koci koci ettha mayūrasussaro
\nHaṃsassarañño karavīkasussaro
\nTesaṃ saro sūyati vaggurūpo
\nPañcaṅgikaṃ turiyamivappavāditaṃ.

663. Ratho ca te suho vaggu nānāratanacittito6
\nNānāvaṇṇābhi dhātūhi sucibhatto ca sobhati.

664. Tasmiṃ rathe kañcanabimbavaṇṇe
\nYā tvaṃ ṭhitā7 bhāsasimaṃ padesaṃ
\nDevate pucchitācikkha kissa kammassidaṃ phalanti.

1. Abbhūkiriṃ - machasaṃ.
\n2. Kākambukāyūradhare - machasaṃ.
\nKākambukāyūradhare - syā.
\n3. Hemajālakasañchanne - machasaṃ.
\n4. Lohitaggamayāca - machasaṃ.
\n5. Pārekakkhīhi - machasaṃ.
\nPārāvaṭakkhīhi - aṭṭhakathā.
\n6. Nā nā ratana cittago - syā.
\n7. Yatthaṭṭhitā - sī.

[BJT Page 86] [\x  86/]

665. Sovaṇṇajālaṃ maṇisoṇṇacittitaṃ1
\nMuttācitaṃ hemajālena channaṃ2
\nParinibbute gotame appameyye
\nPasannacittā ahamābhiropayiṃ.

666. Tāhaṃ kammaṃ karitvāna kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ,
\nApetasokā sukhitā sampamodāmanāmayā’ti.

Mallikā vimānaṃ.

3. 9

667. Kā nāma tvaṃ visālakkhi ramme cittalatāvane,
\nSamantā anupariyāsi nārīgaṇapurakkhatā. 3

668. Yadā devā tāvatiṃsā pavisanti imaṃ vanaṃ,
\nSayoggā sarathā sabbe citrā hontī idhāgatā.

[PTS Page 035] [\q  35/]
\n669. Tuyhañca idha pattāya uyyāne vicarantiyā,
\nKāye na dissati cittaṃ kenarūpaṃ tavedisaṃ
\nDevate pucchitācikkha kissa kammassidaṃ phalanti.

670. Yena kammena devinda rūpaṃ mayhaṃ gatī ca me,
\nIddhi ca anubhāvo ca taṃ suṇohi purīndada.

671. Ahaṃ rājagahe ramme sunandānāmupāsikā,
\nSaddhā sīlena sampannā saṃvibhāgaratā sadā.

672. Acchādanañca bhattañca senāsanaṃ padīpiyaṃ,
\nAdāsiṃ ujubhūtesu vippasannena cetasā.

673. Cātuddasiṃ pañcadasiṃ yāca pakkhassa aṭṭhamī,
\nPāṭihāriya pakkhañca aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

674. Uposathaṃ upavasissaṃ sadā sīlesu saṃvutā,
\nSaññamā saṃvibhāgā ca vimānaṃ āvasāmahaṃ

675. Pāṇātipātā viratā musāvādā ca saññatā,
\nTheyyā ca aticārā ca majjapānā ca ārakā.

676. Pañcasikkhāpade ratā ariyasaccāna kovidā,
\nUpāsikā cakkhumato gotamassa yasassino.

677. Tassā me ñātikulā dāsī4 sadā mālābhihāratī,
\nTāhaṃ bhagavato thūpe sabbamevābhiropayiṃ.

1. Maṇisoṇṇacittaṃ - sī, syā.
\n2. Bhemajālakasañjannaṃ - syā.
\n3. Purakkhitā - syā.
\n4. Ñātikulaṃ āsi - syā.

[BJT Page 88] [\x  88/]

678. Uposathe cahaṃ gantvā mālāgandhavilepanaṃ,
\nThūpasmiṃ abhiropesiṃ pasannā sehi pāṇihi.

679. Tena kammena devinda rūpaṃ mayhaṃ gatī ca me,
\nIddhi ca anubhāvo ca yaṃ mālaṃ abhiropayiṃ.

680. Yañca sīlavatī āsiṃ na taṃ tāva vipaccatī,
\nĀsā ca pana me devinda sakadāgāminī siyanti.

Visālakkhī vimānaṃ.

3. 10

681. Pāricchattake koviḷāre ramaṇīye manorame,
\nDibbaṃ mālaṃ ganthamānā gāyantī sampamodasī.

682. Tassā te naccamānāya aṅgamaṅgehi sabbaso,
\nDibbā saddā niccharanti savaṇīyā manoramā.

683. Tassā te naccamānāya aṅgamaṅgehi sabbaso,
\nDibbā gandhā pavāyanti sucigandhā manoramā.

684. Vivattamānā kāyena yā veṇīsu piḷandhanā,
\nTesaṃ sūyati nigghoso turiye pañcaṅgike yathā.

685. Vaṭaṃsakā vātadhūtā vātena sampakampitā,
\nTesaṃ sūyati nigghoso turiye pañcaṅgike yathā.

686. Yāpi te sirasmiṃ mālā sucigandhā manoramā,
\nVāti gandho disā sabbā rukkho mañjussako1 yathā.
\n[PTS Page 036] [\q  36/]
\n687. Ghāyase taṃ suciṃ gandhaṃ rūpaṃ passasi amānusaṃ,
\nDevate pucchiticikkha kissa kammassidaṃ phalanti.

688. Pabhassaraṃ accimantaṃ vaṇṇagandhena saññutaṃ2,
\nAsokapupphamālāhaṃ buddhassa upanāmayiṃ.

689. Tāhaṃ kammaṃ karitvāna kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ,
\nApetasokā sukhitā sampamodāmanāmayāti.

Pāricchattaka vimānaṃ.

Pāricchattakavaggo tatiyo.

Tassuddānaṃ: -

Uḷāraṃ3 ucchupallaṅkaṃ4 latā ca guttilena ca
\nDaddalla sesavatī mallī5 visālakkhi pāricchattako
\nVaggo tena pavuccatīti.

1. Mañjusako - machasaṃ.
\n2. Saṃyutaṃ - machasaṃ.
\n3. Uḷāro - machasaṃ.
\n4. Ucchupallaṅko - machasaṃ.
\n5. Sesmallikā - machasaṃ.
\n