Link do wszystkich dokumentów

Zbiór Sutr

"Człowiek nie powinien oddawać się zmysłowym przyjemnościom, niskim, wulgarnym, podrzędnym, nieszlachetnym i połączonym ze szkodą i nie powinien oddawać się samo-umartwianiu, bolesnemu, nieszlachetnemu i połączonemu ze szkodą". To zostało powiedziane. A odnośnie do czego to zostało powiedziane?

Takie oddawanie się uciechom kogoś którego przyjemność jest połączona ze zmysłowymi pragnieniami, niskimi, wulgarnymi, podrzędnymi, nieszlachetnymi i połączonymi ze szkodą jest stanem nawiedzanym przez ból, irytację, przez rozpacz, przez gorączkę i jest to błędna droga. Brak zaangażowania w takie oddawanie się uciechom kogoś którego przyjemność jest połączona ze zmysłowymi pragnieniami, niskimi, wulgarnymi, podrzędnymi, nieszlachetnymi i połączonymi ze szkodą, jest stanem nienawiedzanym przez ból, irytację, przez rozpacz, przez gorączkę i jest to właściwa droga.

Takie zaangażowanie się w samo-umartwianie, bolesne, nieszlachetne i połączone z bólem jest stanem nawiedzanym przez ból, irytację, przez rozpacz, przez gorączkę i jest to błędna droga. Brak zaangażowania w samo-umartwianie, bolesne, nieszlachetne i połączone z bólem jest stanem nienawiedzanym przez ból, irytację, przez rozpacz, przez gorączkę i jest to właściwa droga.

To w odniesieniu do tego zostało powiedziane: „Człowiek nie powinien oddawać się zmysłowym przyjemnościom, niskim, wulgarnym, podrzędnym, nieszlachetnym i połączonym ze szkodą i nie powinien oddawać się samo-umartwianiu, bolesnemu, nieszlachetnemu i połączonemu ze szkodą”.

"Środkowa droga unikająca obu tych skrajności została odkryta przez Tathagatę, dająca wgląd, dająca wiedzę, która prowadzi do spokoju, do bezpośredniej wiedzy, do oświecenia, do wygaszenia". To zostało powiedziane. A odnośnie do czego to zostało powiedziane? To dokładnie ta Szlachetna Ośmioraka Ścieżka, mianowicie: „właściwy pogląd, właściwa intencja, właściwa mowa, właściwe działanie, właściwie utrzymanie, właściwy wysiłek, właściwa uważność, właściwa koncentracja. To w odniesieniu do tego zostało powiedziane: "Środkowa droga unikająca obu tych skrajności została odkryta przez Tathagatę, dająca wgląd, dająca wiedzę, która prowadzi do spokoju, do bezpośredniej wiedzy, do oświecenia, do wygaszenia". M 139

***
"Powinien wiedzieć jak zdefiniować przyjemność i znając to powinien oddać się własnej przyjemności", to zostało powiedziane, a odnośnie do czego to zostało powiedziane?

Mnisi, jest pięć strun zmysłowych przyjemności. Jakich pięć? Materialne formy poznawane przez oko, upragnione, pożądane, miłe i lubiane, połączone ze zmysłowymi pragnieniami, prowokujące pożądanie. Dźwięki poznawane przez ucho ... Zapachy poznawane przez nos ... Smaki poznawane przez język ... Dotyki poznawane przez ciało ... Takie jest pięć strun zmysłowych przyjemności. Przyjemność i radość powstająca dzięki tym pięciu strunom zmysłowych przyjemności nazywa się zmysłową przyjemnością, która jest odrażającą przyjemnością, podrzędną przyjemnością, nieszlachetną przyjemnością. O takim rodzaju przyjemności mówię, że nie powinna być kultywowana, że nie powinna być ustawicznie praktykowana i że powinno się jej obawiać.

Tu mnisi, całkowicie odłączony od zmysłowych przyjemności, odłączony od niekorzystnych rzeczy, mnich wkracza i trwa w pierwszej jhanie z towarzyszącymi temu myśleniem i rozważaniem i z błogością i przyjemnością zrodzonymi z odosobnienia. Z uspokojeniem myślenia i rozważania wkracza on i trwa w drugiej jhanie, z pewnością siebie i zjednoczonym umysłem, bez myślenia i rozważania z błogością i przyjemnością zrodzonymi z koncentracji. Z zanikiem błogości trwając w równowadze uważny i w pełni rozważny, ciągle odczuwając przyjemność cielesną, wkracza i trwa w trzeciej jhanie o której szlachetni mówią: „Ten ma przyjemne przebywanie kto zrównoważony i uważny”. Z porzuceniem przyjemności i bólu, po uprzednim zaniku radości i smutku wkracza on i trwa w czwartej jhanie, charakteryzującej się ani-bólem-ani-przyjemnością i czystością umysłu dzięki równowadze. To nazywa się przyjemnością wyrzeczenia, która jest przyjemnością odosobnienia, przyjemnością spokoju, przyjemnością oświecenia. O takim rodzaju przyjemności mówię, że powinna być kultywowana, że powinna być ustawicznie praktykowana i, że nie powinno się jej obawiać. To w odniesieniu do tego zostało powiedziane: „Powinien wiedzieć jak zdefiniować przyjemność i znając to powinien oddać się własnej przyjemności”.


***
Zmysłowe przyjemności jako przeszkoda dla wiedzy i wglądu

Te trzy przykłady pojawiły mi się spontanicznie, nigdy przedtem nie słyszane. Przypuśćmy, że jest wilgotny, mokry kawałek drewna leżący w wodzie, i przyszedł tam człowiek z kijem do wytwarzania ognia, myśląc: „Rozpalę ogień, wyprodukuję ciepło”. Jak myślisz, Aggivessana, czy ten człowiek mógłby rozpalić ogień i wyprodukować ciepło biorąc kij do wytwarzania ognia i pocierając go o ten wilgotny, mokry kawałek drewna leżący w wodzie?” „Nie, czcigodny panie. Dlaczego nie? Ponieważ to wilgotny, mokry kawałek drewna i leży on w wodzie. W ostateczności ten człowiek spotkałby się ze zmęczeniem i rozczarowaniem”. „Tak też Aggivessana, co do tych pustelników i braminów którzy wciąż nie żyją cieleśnie i mentalnie oderwani od zmysłowych przyjemności i których zmysłowe pożądanie, upodobanie, fascynacja, pragnienie i gorączka zmysłowych przyjemności nie zostały w pełni porzucone i stłumione wewnętrznie, nawet jeżeli ci dobrzy pustelnicy i bramini czują bolesne przenikające i przeszywające uczucia z uwagi na wysiłek, to jednakże są niezdolni do wiedzy i wizji i najwyższego oświecenia i nawet jeżeli ci dobrzy pustelnicy i bramini nie czują bolesnych przenikających i przeszywających uczuć z uwagi na wysiłek, to jednakże są niezdolni do wiedzy i wizji i najwyższego oświecenia. To był pierwszy przykład, który pojawił mi się spontanicznie nigdy przedtem nie słyszany.

I znów Aggivessana drugi przykład pojawił mi się spontanicznie nigdy przedtem nie słyszany. Załóżmy, że jest wilgotny, mokry kawałek drewna, leżący na suchym lądzie z dala od wody i przyszedł tam człowiek z kijem do wytwarzania ognia, myśląc: „Rozpalę ogień, wyprodukuję ciepło”. Jak myślisz, Aggivessana, czy ten człowiek mógłby rozpalić ogień i wyprodukować ciepło biorąc kij do wytwarzania ognia i pocierając go o ten wilgotny, mokry kawałek drewna leżący na suchym lądzie z dala od wody?” „Nie, czcigodny panie. Dlaczego nie? Ponieważ to wilgotny, mokry kawałek drewna, chociaż leży on na suchym lądzie z dala od wody. W ostateczności ten człowiek spotkałby się ze zmęczeniem i rozczarowaniem”. „Tak też Aggivessana, co do tych pustelników i braminów którzy żyją cieleśnie i mentalnie oderwani od zmysłowych przyjemności ale których zmysłowe pożądanie, upodobanie, fascynacja, pragnienie i gorączka zmysłowych przyjemności wciąż nie zostały w pełni porzucone i stłumione wewnętrznie, nawet jeżeli ci dobrzy pustelnicy i bramini czują bolesne przenikające i przeszywające uczucia z uwagi na wysiłek, to jednakże są niezdolni do wiedzy i wizji i najwyższego oświecenia i nawet jeżeli ci dobrzy pustelnicy i bramini nie czują bolesnych przenikających i przeszywających uczuć z uwagi na wysiłek, to jednakże są niezdolni do wiedzy i wizji i najwyższego oświecenia. To był drugi przykład, który pojawił mi się spontanicznie nigdy przedtem nie słyszany.

I znów Aggivessana, trzeci przykład pojawił mi się spontanicznie nigdy przedtem nie słyszany. Załóżmy, że jest suchy, wysuszony kawałek drewna leżący na suchym lądzie z dala od wody i przyszedł tam człowiek z kijem do wytwarzania ognia, myśląc: „Rozpalę ogień, wyprodukuję ciepło”. Jak myślisz, Aggivessana, czy ten człowiek mógłby rozpalić ogień i wyprodukować ciepło biorąc kij do wytwarzania ognia i pocierając go o ten suchy wysuszony kawałek drewna leżący z dala od wody?” „Tak czcigodny panie. Dlaczego tak? Ponieważ to jest suchy wysuszony kawałek drewna i leży z dala od wody”. "Tak też Aggivessana co do tych pustelników i braminów którzy żyją cieleśnie i mentalnie oderwani od zmysłowych przyjemności i których zmysłowe pożądanie, upodobanie, fascynacja, pragnienie i gorączka zmysłowych przyjemności zostały w pełni porzucone i stłumione wewnętrznie, nawet jeżeli ci dobrzy pustelnicy i bramini czują bolesne przenikające i przeszywające uczucia z uwagi na wysiłek, to jednakże są zdolni do wiedzy i wizji i najwyższego oświecenia i nawet jeżeli ci dobrzy pustelnicy i bramini nie czują bolesnych przenikających i przeszywających uczuć z uwagi na wysiłek, to jednakże są zdolni do wiedzy i wizji i najwyższego oświecenia. To był trzeci przykład, który pojawił mi się spontanicznie nigdy przedtem nie słyszany. M36

***

Zmysłowe przyjemności powinny być zrozumiane

Kiedy zostało powiedziane: 'Zmysłowe przyjemności powinny być zrozumiane; źródło i powstanie zmysłowych przyjemności powinno być zrozumiane; różnorodność zmysłowych przyjemności powinna być zrozumiana; rezultat zmysłowych przyjemności powinien być zrozumiany; wstrzymanie zmysłowych przyjemności powinno być zrozumiane; droga prowadząca do wstrzymania zmysłowych przyjemności powinna być zrozumiana', z jakiego powodu zostało to powiedziane?

Jest te, mnisi, pięć obiektów zmysłowej przyjemności: materialne formy poznawane przez oko, co chciane, upragnione, miłe, przyjemne, połączone ze zmysłową przyjemnością, prowokujące pożądanie; dźwięki poznawane przez ucho, co chciane, upragnione, miłe, przyjemne, połączone ze zmysłową przyjemnością, prowokujące pożądanie; zapachy poznawane przez nos, co chciane, upragnione, miłe, przyjemne, połączone ze zmysłową przyjemnością, prowokujące pożądanie; smaki poznawane przez język, co chciane, upragnione, miłe, przyjemne, połączone ze zmysłową przyjemnością, prowokujące pożądanie; dotyki poznawane przez ciało, co chciane, upragnione, miłe, przyjemne, połączone ze zmysłową przyjemnością, prowokujące pożądanie.

Jednakże, to nie zmysłowe przyjemności; w dyscyplinie szlachetnych, nazywa się je 'obiektami zmysłowej przyjemności'. Zmysłowa przyjemność osoby jest pożądliwą intencją.

Nie są zmysłowymi przyjemnościami, ładne rzeczy w świecie:
zmysłowa przyjemność osoby jest pożądliwą intencją;
ładne rzeczy pozostają takimi jakimi są w świecie,
ale mądry usuwa pragnienie wobec nich.

A co mnisi jest źródłem i powstaniem zmysłowych przyjemności? Kontakt jest ich źródłem i powstaniem.

A jaka jest różnorodność zmysłowych przyjemności? Zmysłowe pragnienie materialnych form jest jedną rzeczą, zmysłowe pragnienie dźwięków inną rzeczą, zmysłowe pragnienie zapachów jeszcze inna rzeczą, zmysłowe pragnienie smaków jeszcze inną rzeczą, zmysłowe pragnienie dotyków jeszcze inną rzeczą. To nazywa się różnorodnością zmysłowych przyjemności.

A co jest rezultatem zmysłowych przyjemności? Człowiek tworzy indywidualną egzystencję która koresponduje z jakimikolwiek [zmysłowymi przyjemnościami], których pragnie i które mogą być konsekwencją albo zasługi albo przewiny. To jest nazywane rezultatem zmysłowych przyjemności.

A co jest wstrzymaniem zmysłowych przyjemności? Ze wstrzymaniem kontaktu następuje wstrzymanie zmysłowych przyjemności. Ta szlachetna ośmioraka ścieżka jest drogą prowadzącą do wstrzymania zmysłowych przyjemności, mianowicie: właściwy pogląd, właściwa intencja, właściwa mowa, właściwe działanie, właściwe sposób utrzymania, właściwy wysiłek, właściwa uważność, i właściwa koncentracja.

Mnisi, kiedy szlachetny uczeń w taki sposób rozumie zmysłowe przyjemności, źródło i powstanie zmysłowych przyjemności, różnorodność zmysłowych przyjemności, rezultat zmysłowych przyjemności, wstrzymanie zmysłowych przyjemności, drogę prowadzącą do wstrzymania zmysłowych przyjemności, rozumie to penetracyjne święte życie jako będące wstrzymaniem zmysłowych przyjemności.

Kiedy zostało powiedziane: 'Zmysłowe przyjemności powinny być zrozumiane; źródło i powstanie zmysłowych przyjemności powinno być zrozumiane; różnorodność zmysłowych przyjemności powinna być zrozumiana; rezultat zmysłowych przyjemności powinien być zrozumiany; wstrzymanie zmysłowych przyjemności powinno być zrozumiane; droga prowadząca do wstrzymania zmysłowych przyjemności powinna być zrozumiana', to z tego powodu zostało to powiedziane.
 
AN VI, 63

***
Zmysłowe przyjemności - desygnacje

Mnisi, „niebezpieczeństwo” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności. „Cierpienie” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności. „Choroba” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności. „Ukrop” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności. „Uwiązanie” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności. „Bagno” jest destynacją na zmysłowe przyjemności.

A dlaczego, mnisi, „niebezpieczeństwo” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności? Podekscytowany przez zmysłowe pożądanie, ktoś więziony przez zmysłową chęć i pożądanie, nie jest wolny od niebezpieczeństw obecnych w tym życiu i od niebezpieczeństw w przyszłych życiach; zatem „niebezpieczeństwo” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności. A dlaczego „cierpienie” … „choroba” … „ukrop” … „uwiązanie” … „bagno” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności? Podekscytowany przez zmysłowe pożądanie, ktoś więziony przez zmysłową chęć i pożądanie, nie jest wolny od bagna obecnego w tym życiu i od bagna w przyszłych życiach; zatem „bagno” jest desygnacją na zmysłowe przyjemności.

Niebezpieczeństwo, cierpienie, i choroba,
ukrop, uwiązanie, i bagno:
te opisują zmysłowe przyjemności
do których przeciętniak jest przywiązany.

Zobaczywszy niebezpieczeństwo w utrzymywaniu
jako źródło narodzin i śmierci,
będąc wyzwolonymi przez nie-utrzymywanie
w wygaszeniu narodzin i śmierci,
ci szczęśliwcy osiągnęli bezpieczeństwo;
zrealizowali wygaszenie tutaj i teraz.
Pokonawszy wszelką wrogość i zagrożenie
przekroczyli wszelkie cierpienie.

AN VI, 23


***
Organy zmysłowe i ich obiekty: czy oko jest pętem dla form czy formy są pętem dla oka?

Przy pewnej okazji czcigodny Sariputta i czcigodny Mahakotthita mieszkali w Bernasi w Parku Jeleni w Isipatana. Wtedy, wieczorem, czcigodny Mahakotthitta wyszedł z odosobnienia i zbliżył się do czcigodnego Sariputty. Wymienił z nim pozdrowienia a kiedy kurtuazyjna i grzecznościowa rozmowa została zakończona, usiadł z boku i rzekł do niego: 

„Jak to jest, przyjacielu Sariputto, czy oko jest pętem dla form czy formy są pętem dla oka? Czy ucho jest pętem dla dźwięków czy dźwięki są pętem dla ucha? Czy nos jest pętem dla zapachów czy zapachy są pętem dla nosa? Czy język jest pętem dla smaków czy smaki są pętem dla języka? Czy ciało jest pętem dla dotyków czy dotyki są pętem dla ciała? Czy umysł jest pętem dla mentalnych obiektów czy mentalne obiekty są pętem dla umysłu?”

„Przyjacielu Kotthitta, oko nie jest pętem dla form ani formy nie są pętem dla oka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Ucho nie jest pętem dla dźwięków ani dźwięki nie są pętem dla ucha, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Nos nie jest pętem dla zapachów ani zapachy nie są pętem dla nosa, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Język nie jest pętem dla smaków ani smaki nie są pętem dla języka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Ciało nie jest pętem dla dotyków ani dotyki nie są pętem dla ciała, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Umysł nie jest pętem dla mentalnych obiektów ani mentalne obiekty nie są pętem dla umysłu, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem.

Załóżmy, przyjacielu, że czarny wół i biały wół są zaprzęgnięte w pojedynczej uprzęży czy jarzmie. Czy powiedziano by właściwie gdyby twierdzono: 'Czarny wół jest pętem dla białego czy biały jest pętem dla czarnego?” „Nie przyjacielu. Czarny wół nie jest pętem dla białego ani biały nie jest pętem dla czarnego, ale raczej pojedyncza uprząż w którą oba są zaprzęgnięte: to jest tym pętem”.

„Tak też, oko nie jest pętem dla form ani formy nie są pętem dla oka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Ucho nie jest pętem dla dźwięków ani dźwięki nie są pętem dla ucha, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Nos nie jest pętem dla zapachów ani zapachy nie są pętem dla nosa, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Język nie jest pętem dla smaków ani smaki nie są pętem dla języka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Ciało nie jest pętem dla dotyków ani dotyki nie są pętem dla ciała, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Umysł nie jest pętem dla mentalnych obiektów ani mentalne obiekty nie są pętem dla umysłu, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem.

Przyjacielu, gdyby oko było pętem form lub gdyby formy były pętem oka, to prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia, nie byłoby dostrzeżone. Ale skoro oko nie jest pętem dla form ani formy nie są pętem dla oka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem, to da się dostrzec prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia.

Gdyby ucho było pętem dźwięków lub gdyby dźwięki były pętem ucha, to prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia nie byłoby dostrzeżone. Ale skoro ucho nie jest pętem dla dźwięków ani dźwięki nie są pętem dla ucha, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem, to da się dostrzec prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia.

Gdyby nos był pętem zapachów lub gdyby zapachy były pętem nosa, to prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia nie byłoby dostrzeżone. Ale skoro nos nie jest pętem dla zapachów ani zapachy nie są pętem dla nosa, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem, to da się dostrzec prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia.

Gdyby język był pętem smaków lub gdyby smaki były pętem języka, to prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia nie byłoby dostrzeżone. Ale skoro język nie jest pętem dla smaków ani smaki nie są pętem dla języka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem, to da się dostrzec prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia.

Gdyby ciało było pętem dotyków lub gdyby dotyki były pętem ciała, to prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia nie byłoby dostrzeżone. Ale skoro ciało nie jest pętem dla dotyków ani dotyki nie są pętem dla ciała, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem, to da się dostrzec prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia.Gdyby umysł był pętem obiektów mentalnych lub gdyby obiekty mentalne były pętem umysłu, to prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia nie byłoby dostrzeżone. Ale skoro umysł nie jest pętem dla obiektów mentalnych ani obiekty mentalne nie są pętem dla umysłu, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem, to da się dostrzec prowadzenie świętego życia dla pełnego wyczerpania cierpienia.

Również w ten sposób, przyjacielu, można zrozumieć jak to jest: Zrealizowany posiada oko, Zrealizowany widzi formy okiem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu. Zrealizowany posiada oko, Zrealizowany widzi formy okiem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu. Zrealizowany posiada ucho, Zrealizowany słyszy dźwięki uchem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu. Zrealizowany posiada nos, Zrealizowany wącha nosem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu. Zrealizowany posiada język, Zrealizowany smakuje smaki językiem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu. Zrealizowany posiada ciało, Zrealizowany dotyka ciałem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu. Zrealizowany posiada umysł, Zrealizowany poznaje mentalne obiekty umysłem, ale nie ma chęci i pożądania u Zrealizowanego; Zrealizowany jest o wyzwolonym sercu.

W taki sposób, przyjacielu, może być zrozumiane jak oko nie jest pętem dla form ani formy nie są pętem dla oka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Ucho nie jest pętem dla dźwięków ani dźwięki nie są pętem dla ucha, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Nos nie jest pętem dla zapachów ani zapachy nie są pętem dla nosa, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Język nie jest pętem dla smaków ani smaki nie są pętem dla języka, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Ciało nie jest pętem dla dotyków ani dotyki nie są pętem dla ciała, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem. Umysł nie jest pętem dla mentalnych obiektów ani mentalne obiekty nie są pętem dla umysłu, ale raczej to chęć i pożądanie które powstaje w zależności od obu: to jest tym pętem.

SN 35: 232

***
Niewola

Przy tej okazji wielka liczba ludzi została wzięta do niewoli przez Króla Pasenadi z Kosala – pewni w sznury, pewni w dyby, pewni w łańcuchy. Wtedy o poranku liczni mnisi ubrali się i zabierając swe miski i zewnętrzne szaty wkroczyli do Savatthi na żebraczy obchód. Kiedy obeszli Savatthi, po powrocie z żebraczego obchodu, po posiłku podeszli do Zrealizowanego, złożyli mu hołd i powiedzieli Zrealizowanemu: „Tu, czcigodny panie wielka liczba ludzi została wzięta do niewoli przez Króla Pasenadi z Kosala – pewni w sznury, pewni w dyby, pewni w łańcuchy”. Wtedy Zrealizowany znając znaczenie tego, przy tej okazji wyrecytował wersy:

Ta niewola, mówią mądrzy, nie jest mocna
Co z żelaza, drewna czy sznura;
Ale zaślepienie klejnotami i kolczykami,
Niespokojne zatroskanie żonami i dziećmi -
To, mówią mądrzy jest najmocniejsza niewola,
Degradująca, poniżająca, niełatwo z niej uciec.
Ale nawet to odcięli i odeszli w bezdomność
Niezatroskani, porzuciwszy zmysłowe przyjemności.

SN 3. 10

***
To ścieżka uczęszczana przez podrzędnych ludzi

Mnisi, jeżeli u jakiegoś mnicha lub mniszki chęć czy pożądanie cz nienawiść czy złudzenie czy awersja umysłu miałyby powstać odnośnie form poznawanych przez oko, taki mnich powinien odwieść od nich umysł w ten sposób: 'Ta ścieżka jest budzącą lęk, niebezpieczna, pokryta kolcami, zarośnięta dżunglą, dewiacyjną, złą ścieżką, drogą trapioną przez niedostatek. To ścieżka uczęszczana przez podrzędnych ludzi; to nie ścieżka uczęszczana przez nadrzędnych ludzi. To nie dla ciebie'. W taki sposób umysł powinien być odwodzony od tych stanów odnośnie form poznawanych przez oko. Tak też w odniesieniu dźwięków poznawanych przez ucho ... zapachów poznawanych przez nos ... smaków poznawanych przez język ... obiektów dotyku poznawanych przez ciało ... obiektów mentalnych poznawanych przez umysł.

Załóżmy, mnisi, że dojrzał jęczmień i strażnik jest nieuważny. Jeżeli byk lubiący jęczmień wkroczyłby na pole jęczmienia, mógłby dogodzić sobie do woli. Tak też niepouczony przeciętniak który nie zachowuje wstrzemięźliwości wobec tych sześciu baz dla kontaktu dogadza sobie do woli tymi pięcioma strunami zmysłowych przyjemności.

Załóżmy, mnisi, że dojrzał jęczmień i strażnik jest uważny. Jeżeli byk lubiący jęczmień wkroczyłby na pole jęczmienia, strażnik złapałby go mocno za pysk. Trzymając go mocno za pysk, obwiązałby mu rogi, i tak go trzymając obiłby go mocno kijem. Po obiciu go, odciągnąłby byka. To mogłoby się zdarzyć drugi raz, trzeci. W taki sposób byk lubiący jęczmień, niezależnie czy poszedłby do wioski czy do lasu, czy nawykł do stania czy do siedzenia, pamiętając te uprzednie bicie kijem które otrzymał, nie wszedłby znów na to pole.

Tak też, kiedy umysł mnicha został stłumiony, dobrze stłumiony, odnośnie tych sześciu baz dla kontaktu, staje się on wewnętrznie stały, ustabilizowany, zjednoczony i skoncentrowany. (...)

SN 35: 246

***

Tak to jest, gdy ktoś wychodzi poza swój obszar

Mnisi, w Himalajach, królewskich górach, są nierówne i wyboiste tereny, gdzie ani małpy ani istoty ludzkie nie potrafią dotrzeć, są nierówne i wyboiste tereny gdzie docierają małpy ale nie istoty ludzkie, są też równe piękne rejony gdzie chodzą zarówno małpy jak i istoty ludzkie. Tam, wzdłuż małpich ścieżek myśliwi zastawiają pułapki ze smołą by złapać małpy. Te małpy, które nie są głupie i frywolne, kiedy widzą smołę omijają ją z daleka. Ale małpy które są głupie i frywolne podchodzą do smoły i łapią ją ręką i tak dają się złapać. Myśląc: "Uwolnię moją rękę" wsadza tam drugą rękę i daje się złapać. Myśląc:"Uwolnię moje dwie ręce" wsadza tam nogę i daje się złapać. Myśląc:"Uwolnię moje dwie ręce i nogę", wsadza tam drugą nogę i daje się złapać. Myśląc:"Uwolnię moje dwie ręce i nogi" wsadza tam pysk i daje się złapać. Tak mnisi, ta małpa złapana w pięciu miejscach leży tam, piszcząc. Spotkała ją klęska i nieszczęście i myśliwy może z nią zrobić to co chce. Myśliwy , wiąże małpę i odchodzi z nią tam gdzie chce. Tak to jest mnisi, gdy ktoś wychodzi poza swój obszar, w domeny innych. Dlatego mnisi nie wychodźcie poza swój obszar w domeny innych. Mara znajdzie dostęp do tych którzy wyjdą poza swój obszar w domeny innych. A co nie jest własnym obszarem mnicha, lecz domeną innych? To pięć strun zmysłowych przzyjemności. Jakich pięć To materialne formy poznawane przez oko, upragnione, miłe, przyjemne, drażniące zmysły, kuszące. To dźwięki poznawane przez ucho ...Zapachy poznawane przez nos... Smaki poznawane przez język... Dotykalne obiekty poznawane przez ciało, upragnione, miłe, przyjemne, drażniące zmysły i kuszące. To jest tym co nie jest własnym obszarem mnicha ale domeną innych. Mnisi, poruszajcie się po swoim własnym obszarze po swojej własnej domenie. Mara nie znajdzie dostępu do tych, którzy poruszają się po swoim własnym obszarze, po swej własnej domenie. A co jest własnym obszarem mnicha, jego własną domeną? To cztery podstawy uważności. Jakie cztery? Tu mnisi, mnich trwa kontemplując ciało jako ciało, pilny, w pełni czujny i uważny, zaniechawszy światowych pożądań i smutku. Trwa on kontemplując uczucia jako uczucia... umysł jako umysł... idee jako idee, pilny, w pełni czujny, uważny, zaniechawszy światowych pożądań i smutku. To jest obszar mnicha, to jest jego domena.

SN 47: 7

***

Stado jeleni

Załóżmy, że na leśnym obszarze znajduje się wielkie nisko położone bagno, blisko którego żyje duże stado jeleni, i pojawił się tam człowiek, nie szukający dobra dla jeleni, korzyści dla nich, ich bezpieczeństwa od niewoli i zamknął bezpieczną i dobrą ścieżkę, która prowadziła do ich szczęścia i otworzył fałszywą ścieżkę i położył tam przynętę i wabik, tak by później duże stado jeleni mogła spotkać zguba, ruina i nieszczęście; ale załóżmy, że przyszedł tam drugi człowiek, szukający dobra dla jeleni, tego co dla nich korzystne, ich bezpieczeństwa od niewoli i otworzył ponownie dobrą i bezpieczną ścieżkę i usunął przynętę i zniszczył wabik, tak by później duże stado jeleni mogło dojść do wzrostu, rozwoju i wypełnienia.

Mnisi, dałem ten przykład by ukazać znaczenie a znaczenie tego jest takie: wielkie, nisko położone bagno oznacza zmysłowe przyjemności, wielkie stado jeleni oznacza istoty, człowiek nie szukający dobra dla jeleni oznacza Marę Złego, fałszywa ścieżka oznacza błędną Ośmioraką Ścieżkę, mianowicie, błędny pogląd, błędną intencję, błędną mowę, błędne działanie, błędny sposób utrzymania, błędny wysiłek, błędną uważność, błędną koncentrację, przynęta oznacza rozmiłowanie i pożądanie, wabik oznacza ignorancję, człowiek szukający dobra dla jeleni, ich szczęścia i bezpieczeństwa od niewoli oznacza Tathagatę, arahata, całkowicie przebudzonego, bezpieczna i dobra ścieżka co prowadzi do ich szczęścia oznacza Szlachetną Ośmioraką Ścieżkę, mianowicie, właściwy pogląd, właściwą intencję, właściwą mowę, właściwe działanie, właściwy sposób utrzymania, właściwy wysiłek, właściwą uważność i właściwą koncentrację.

I tak mnisi, bezpieczna i dobra ścieżka co prowadzi do szczęścia została ponownie przeze mnie otwarta, błędna ścieżka została zamknięta, przynęta usunięta i wabik zniszczony.

Co trzeba było zrobić dla swoich uczniów przez Mistrza kierowanego współczuciem, szukającego ich dobra i współczującemu im, to dla was zrobiłem. Są korzenie drzew, są puste chatki. Medytujcie, mnisi, nie zwlekajcie, inaczej potem będziecie żałować. To moje przesłanie dla was. Oto co powiedział Zrealizowany. Mnisi byli zadowoleni i uciszeni słowami Zrealizowanego.

M 19

***

By dążenie do (obiektywnej) zmysłowej przyjemności odbywało się bez (skalań przez subiektywne) zmysłowe pragnienie, bez percepcji zmysłowych przyjemności, bez myśli o zmysłowych przyjemnościach – takie coś jest niemożliwe.

Przy tej okazji taki zgubny pogląd powstał u mnicha Arittha, dawnego zabójcy sępów: „Jak rozumiem Dhammę nauczaną przez Zrealizowanego (choć pewne) rzeczy (same w sobie) nazywane są przeszkadzającymi przez Zrealizowanego, nie stanowią one przeszkody dla tego kto się w nie angażuje”.

Wielu mnichów to usłyszało. Udali się do mnicha Aritthy, dawniejszego zabójcy sępów i spytali się go: „Czy to prawda, przyjacielu, jak się wydaje, że następujący zgubny pogląd pojawił się u ciebie: 'Jak rozumiem Dhammę nauczaną przez Zrealizowanego (choć pewne) rzeczy (same w sobie) nazywane są przeszkadzającymi przez Zrealizowanego, nie stanowią one przeszkody dla tego kto się w nie angażuje?'”. „Dokładnie tak: 'Jak rozumiem Dhammę nauczaną przez Zrealizowanego (choć pewne) rzeczy (same w sobie) nazywane są przeszkadzającymi przez Zrealizowanego, nie stanowią one przeszkody dla tego kto się w nie angażuje'”. Mnisi pragnąc pozbawić go tego zgubnego poglądu naciskali i pytali i przepytywali go tak: ”Przyjacielu Arittha, nie mów tak, nie reprezentuj błędnie Zrealizowanego, bo nie jest dobrze błędnie reprezentować Zrealizowanego. Zrealizowany nie wypowiadał się w ten sposób, gdyż w wielu rozprawach (pewne) rzeczy zostały nazwane przeszkadzającymi, stanowiącymi przeszkodę dla tego kto się w nie angażuje. Zrealizowany wykazał jak małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania. W przykładzie ze szkieletem, w przykładzie z kawałkiem mięsa, w przykładzie z pochodnią, w przykładzie z żarem, w przykładzie ze snem, w przykładzie z pożyczonymi dobrami, w przykładzie z owocowym drzewem, w przykładzie z rzeźnią, w przykładzie z głową węża, Zrealizowany ukazał jak małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania". Jednak mimo, że naciskany i przepytywany przez mnichów, mnich Arittha, dawny zabójca sępów, ciągle uparcie błędnie pojmował zgodnie ze swoim zgubnym poglądem i nalegał nań mówiąc: „Jak rozumiem Dhammę nauczaną przez Zrealizowanego (choć pewne) rzeczy (same w sobie) nazywane są przeszkadzającymi przez Zrealizowanego, nie stanowią one przeszkody dla tego kto się w nie angażuje”.

Ponieważ mnisi nie byli zdolni wybawić go od jego zgubnego poglądu, udali się do Zrealizowanego i po złożeniu mu hołdu, usiedli z boku. Kiedy to uczynili, opowiedzieli wszystko co się wydarzyło i dodali: „Czcigodny panie, ponieważ nie byliśmy zdolni pozbawić mnicha Aritthy, dawnego zabójcy sępów jego zgubnego poglądu, zdajemy sprawę z tego Zrealizowanemu”.

Wtedy Zrealizowany odezwał się do pewnego mnicha tak: „Mnichu, idź powiedzieć mnichowi Arittha, dawnemu zabójcy sępów, że nauczyciel go wzywa”. „Tak jest, czcigodny panie” odpowiedział mnich i udał się do mnicha Aritthy i powiedział mu: „Nauczyciel cię wzywa, przyjacielu Arittha”. „Tak jest, przyjacielu” odpowiedział i udał się do Zrealizowanego i po złożeniu mu hołdu usiadł z boku. Kiedy to uczynił, Zrealizowany spytał go „Arittha, czy to prawda jak się wydaje, że następujący zgubny pogląd pojawił się u ciebie: 'Jak rozumiem Dhammę nauczaną przez Zrealizowanego (choć pewne) rzeczy (same w sobie) nazywane są przeszkadzającymi przez Zrealizowanego, nie stanowią one przeszkody dla tego kto się w nie angażuje?'” "Dokładnie tak, czcigodny panie. 'Jak rozumiem Dhammę nauczaną przez Zrealizowanego (choć pewne) rzeczy (same w sobie) nazywane są przeszkadzającymi przez Zrealizowanego, nie stanowią one przeszkody dla tego kto się w nie angażuje'”. "Błądzący człowieku, kogo kiedykolwiek widziałeś bym nauczał Dhammy w ten sposób? Błądzący człowieku, pewne rzeczy określiłem jako przeszkadzające, gdyż stanowią przeszkodę dla tego kto się w nie angażuje. Wykazałem jaką małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania. W przykładzie ze szkieletem, w przykładzie z kawałkiem mięsa, w przykładzie z pochodnią, w przykładzie z żarem, w przykładzie ze snem, w przykładzie z pożyczonymi dobrami, w przykładzie z owocowym drzewem, w przykładzie z rzeźnią, w przykładzie z głową węża ukazałem jak małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania. Błądzący człowieku, zarówno błędnie nas zareprezentowałeś przez swe błędne tego uchwycenie jak i zapracowałeś na swą własną zgubę, gromadząc znaczną przewinę, gdyż przyczyni się to długo do twojej krzywdy i cierpienia".

Wtedy Zrealizowany odezwał się do mnichów tak: „Mnisi, jak myślicie, czy mnich Arittha, dawniejszy zabójca sępów pojął choć trochę Dhammy i Dyscypliny?" - „Jak mógłby, czcigodny panie? Nie czcigodny panie". Kiedy to zostało powiedziane, mnich Arittha dawny zabójca sępów siedział milczący, skonsternowany ze zwieszonymi ramionami i opuszczoną głową, ponury i bez słowa. Wtedy widząc to Zrealizowany odezwał się do niego: „Błądzący człowieku, będziesz opisany przez swój zgubny pogląd. Przepytam mnichów w tej sprawie”.

Wtedy Zrealizowany odezwał się do mnichów tak: „Mnisi, czy znacie Dhammę nauczaną w ten sposób przez mnie, tak jak ją mnich Arittha, były zabójca sępów ogłasza, gdy błędnie reprezentując nas przez swe złe uchwycenie tego wypracowując przez to swą zgubę i gromadząc znaczną przewinę?” „Nie czcigodny panie, gdyż podczas gdy pewne rzeczy (same w sobie) są określane jako przeszkadzające przez Zrealizowanego, są one również widziane przez niego w wielu rozprawach jako przeszkody dla tego kto się w nie angażuje. Zrealizowany wykazał jak małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania. W przykładzie ze szkieletem, w przykładzie z kawałkiem mięsa, w przykładzie z pochodnią, w przykładzie z żarem, w przykładzie ze snem, w przykładzie z pożyczonymi dobrami, w przykładzie z owocowym drzewem, w przykładzie z rzeźnią, w przykładzie z głową węża Zrealizowany ukazał jak małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania". „Dobrze mnisi, dobrze że znacie Dhammę nauczaną przeze mnie w ten sposób. Gdyż (podczas gdy pewne) rzeczy (same w sobie) są nazywane przeze mnie przeszkadzającymi (są one również określane przeze mnie jako) przeszkody dla tego kto się w nie angażuje. Wykazałem jaką małą satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania. W przykładzie ze szkieletem, w przykładzie z kawałkiem mięsa, w przykładzie z pochodnią, w przykładzie z żarem, w przykładzie ze snem, w przykładzie z pożyczonymi dobrami, w przykładzie z owocowym drzewem, w przykładzie z rzeźnią, w przykładzie z głową węża wykazałem jak mała satysfakcję zapewniają zmysłowe przyjemności i jak wiele w nich cierpienia, wiele rozpaczy i rozczarowania. Ale ten błądzący człowiek, mnich Arittha, dawny zabójca sępów zarówno błędnie nas zareprezentowł, przez swe błędne uchwycenie tego jak i zapracował na swoją zgubę gromadząc znaczną przewinę, gdyż przyczyni się to długo do jego krzywdy i cierpienia.

Mnisi by dążenie do (obiektywnej) zmysłowej przyjemności odbywało się bez (skalań przez subiektywne) zmysłowe pragnienie, bez percepcji zmysłowych przyjemności, bez myśli o zmysłowych przyjemnościach – takie coś jest niemożliwe.

M 22

***

Te istoty, które nie są wolne od pożądania zmysłowości, które są trawione przez pragnienie zmysłowych przyjemności i są palone gorączką zmysłowych przyjemności, ich zmysły nie działają sprawnie i mają one błędną percepcję przyjemności tego co jest w rzeczywistości bolesne w dotyku.


16 Miałem trzy pałace, jeden na sezon deszczowy, jeden na zimę i jeden na lato. Żyłem w Deszczowym pałacu przez cztery miesiące, bawiąc się wraz z muzykami, bez mężczyzny między nimi i nie schodziłem do niższego pałacu.

17 Potem, po poznaniu powstania, zaniku, gratyfikacji, niebezpieczeństwa i ucieczki w przypadku zmysłowych przyjemności, zaniechałem pragnienia zmysłowości, usunąłem gorączkę zmysłowych przyjemności, trwałem z umysłem wyciszonym w sobie. Widzę inne istoty nie bez pożądania zmysłowych przyjemności, trawione przez pragnienie zmysłowości, spalane gorączką zmysłowych przyjemności, zaangażowane w zmysłowe przyjemności. Nie zazdroszczę im ani się tym nie zadowalam. Dlaczego tak jest? Ponieważ zadowalam się takim zadowoleniem co całkowicie odłączone od zmysłowych przyjemności, poza niekorzystnymi rzeczami, ponad niebiańskimi przyjemnościami. Nie zazdroszczę tego co zaniechałem, ani nie zadowalam się tym.

18 Załóżmy, że jest człowiek, trędowaty z ranami i wrzodami na swym ciele, trawiony przez robaki i drapiący świerzbiące miejsca paznokciami przypiekający swe ciało nad paleniskiem i wtedy jego przyjaciele i towarzysze, jego krewni przyprowadzą lekarza by mu pomógł, który przygotuje lekarstwo dzięki któremu uwolni się od trądu i wydobrzeje i będzie szczęśliwy, niezależny, sam dla siebie panem, zdolnym do udania się tam gdzie mu się spodoba i gdy zobaczy drugiego człowieka, trędowatego z ranami i wrzodami, trawionego przez robaki i drapiącego świerzbiące miejsca paznokciami przypiekającego swe ciało nad paleniskiem; jak ci się wydaje Magandiya, czy będzie on zazdrościł trędowatemu tego paleniska i lekarstw?" "Nie Mistrzu Gotama. Dlaczego tak jest? Ponieważ gdy jest choroba jest konieczne przygotowanie lekarstwa, a gdy nie ma choroby lekarstwo nie musi być przygotowane". "Tak też Magandiya, uprzednio kiedy żyłem świeckim życiem,byłem zaopatrywany i wyposażony w pięć strum zmysłowych przyjemności i zadowalałem się materialnymi formami poznawanymi przez oko co chciane, pożądane, miłe i lubiane, połączonymi ze zmysłowymi przyjemnościami i prowokującymi pożądanie. Zadowalałem się dźwiękami poznawanymi przez ucho ... zapachami poznawanymi przez nos ... smakami poznawanymi przez język ... obiektami dotyku poznawanymi przez ciało co chciane, pożądane, miłe i lubiane, połączonymi ze zmysłowymi przyjemnościami prowokującymi pożądanie.

19 Miałem trzy pałace, jeden na sezon deszczowy, jeden na zimę i jeden na lato. Żyłem w Deszczowym pałacu przez cztery miesiące, bawiąc się wraz z muzykami, bez mężczyzny między nimi i nie schodziłem do niższego pałacu.

20 Potem, po poznaniu powstania, zaniku, gratyfikacji, niebezpieczeństwa i ucieczki w przypadku zmysłowych przyjemności, zaniechałem pragnienia zmysłowości, usunąłem gorączkę zmysłowych przyjemności, trwałem z umysłem wyciszonym w sobie. Widzę inne istoty nie bez pożądania zmysłowych przyjemności, trawione przez pragnienie zmysłowości, spalane gorączką zmysłowych przyjemności, zaangażowane w zmysłowe przyjemności. Nie zazdroszczę im ani się tym nie zadowalam. Dlaczego tak jest? Ponieważ zadowalam się takim zadowoleniem co całkowicie odłączone od zmysłowych przyjemności, poza niekorzystnymi rzeczami, ponad niebiańskimi przyjemnościami. Nie zazdroszczę tego co zaniechałem, ani nie zadowalam się tym.

21 Załóżmy, że jest człowiek, trędowaty z ranami i wrzodami na swym ciele, trawiony przez robaki i drapiący świerzbiące miejsca paznokciami, przypiekający swe ciało nad paleniskiem i wtedy jego przyjaciele i towarzysze, jego krewni i rodzina, przyprowadzą lekarza by mu pomógł, który przygotuje lekarstwo dzięki któremu uwolni się od trądu i wydobrzeje i będzie szczęśliwy, niezależny, sam dla siebie panem, zdolnym do udania się tam gdzie mu się spodoba i wtedy dwóch silnych mężczyzn uchwyci go za ramiona i zaciągnie go do paleniska, jak ci się wydaje, Magandija, czy człowiek ten będzie wykręcał swe ciało na różne sposoby?" "Tak mistrzu Gotama. Dlaczego tak jest? Ponieważ taki ogień jest w rzeczywistości bolesny w dotyku i powoduje wielkie oparzenia i gorączkę". "Jak ci się wydaje, Magandiya, czy ogień jest bolesny w dotyku i powoduje wielkie oparzenia i gorączkę tylko teraz czy też ogień ten był bolesny w dotyku i powodował wielkie oparzenia i gorączkę również uprzednio?" "Mistrzu Gotama ogień ten jest bolesny w dotyku i powoduje wielkie oparzenia i gorączkę teraz jak i uprzednio. Tylko, że u człowieka trędowatego przypiekającego się przy palenisku organy zmysłowe nie działały sprawnie i miał on błędną percepcję przyjemności tego co było w rzeczywistości bolesne w dotyku". "Tak też Magandija, zmysłowe przyjemności w przeszłości były bolesne w dotyku i powodowały wielkie oparzenia i gorączkę i zmysłowe przyjemności w przyszłości będą bolesne w dotyku i spowodują wielkie oparzenia i gorączkę i zmysłowe przyjemności są teraz bolesne w dotyku i powodują wielkie oparzenia i gorączkę. Magandiya, te istoty, które nie są wolne od pożądania zmysłowości, które są trawione przez pragnienie zmysłowych przyjemności i są palone gorączką zmysłowych przyjemności, ich zmysły nie działają sprawnie i mają one błędną percepcję przyjemności tego co jest w rzeczywistości bolesne w dotyku.

22 Załóżmy, że jest trędowaty z ranami i wrzodami na swym ciele, trawiony przez robaki i drapiący świerzbiące miejsca paznokciami, przypiekający swe ciało nad paleniskiem. Ale czym dłużej tak robi tym bardziej zepsute, gorzej pachnące i z większą ilością robaków stają się jego rany, jednak znajduje on pewną dozę satysfakcji i zadowolenia w dotykaniu swych ran, tak też Magandiya, istoty które nie są wolne od pożądania zmysłowości, które są trawione przez pragnienia zmysłowych przyjemności i są palone gorączką zmysłowych przyjemności, ciągle oddają się zmysłowym przyjemnościom, ale czym bardziej takie istoty oddają się zmysłowym przyjemnościom, tym bardziej wzrasta ich pragnienie zmysłowości i tym bardziej paląca staje się ich gorączka zmysłowych przyjemności, jednak znajdują one pewną dozę satysfakcji i zadowolenia zależną od zmysłowych przyjemności.

23 Jak ci się wydaje, Magandiya, czy widziałeś kiedyś lub słyszałeś o królu lub królewskim ministrze zaopatrzonym i wyposażonym w pięć strun zmysłowych przyjemności i zadowalającego się nimi, który byłby zdolny bez zaniechania pragnienia zmysłowości trwać wolny od głodu z umysłem uciszonym w sobie, lub który jest zdolny lub będzie zdolny to uczynić?" "Nie, mistrzu Gotama". "Dobrze Magandiya, ja również nie widziałem ani nie słyszałem o królu lub królewskim ministrze zaopatrzonym i wyposażonym w pięć strun zmysłowych przyjemności i zadowalającego się nimi, który byłby zdolny bez zaniechania pragnienia zmysłowości trwać wolny od głodu z umysłem uciszonym w sobie, lub który jest zdolny lub będzie zdolny to uczynić. Odwrotnie, jacykolwiek pustelnicy i bramini, którzy trwali, trwają lub będą trwali wolni od głodu z umysłem uciszonym w sobie, wszyscy oni poznali takimi jakimi właściwie są powstanie, zanik, gratyfikacja i ucieczka w przypadku zmysłowych przyjemności i to po zaniechaniu pragnienia zmysłowości i usunięciu gorączki zmysłowych przyjemności, trwali oni, trwają lub będą trwali wolni od głodu z umysłem uciszonym w sobie". (...)

M 75

***

Gratyfikacja, niebezpieczeństwo, i ucieczka


(1) A co jest gratyfikacją w przypadku zmysłowych przyjemności? Mnisi, jest pięć strun zmysłowych przyjemności. Jakie pięć? Materialne formy poznawane przez oko, chciane, pożądane, miłe i lubiane, połączone ze zmysłowym pragnieniem i powodujące pożądanie. Dźwięki poznawane przez ucho ... Zapachy poznawane przez nos ... Smaki poznawane przez język ... Obiekty dotyku poznawane przez ciało, chciane, pożądane, miłe i lubiane połączone ze zmysłowym pragnieniem i prowokujące pożądanie. Takie jest te pięć strun zmysłowych przyjemności. A przyjemność i radość co powstaje zależnie od tych pięciu strun zmysłowych przyjemności jest gratyfikacją w przypadku zmysłowych przyjemności.

(2) A co jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności? Tu mnisi, z uwagi na wykonywany zawód, przez szlachetnie urodzonego, czy to jako sprawdzający, obliczający, rolnik, handlarz, hodowca wołów. łucznik, czy człowiek króla, czy jakikolwiek inny zawód, musi się on zmierzyć z zimnem, musi się on zmierzyć z gorącem, jest męczony przez komary i muchy, wiatr i słońce i cała ta masa cierpienia widzialna tutaj i teraz ma zmysłowe przyjemności za swój powód, zmysłowe przyjemności za swe źródło, zmysłowe przyjemności za swą przyczynę, jest prosto powodowana istnieniem zmysłowych przyjemności.

Jeżeli nie uzyska on dóbr gdy tak pracuje i się wysila; żali się i smuci i lamentuje bijąc się w piersi strapiony płacze: "Moja praca jest na darmo, moja praca jest bezowocna". I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności... jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych przyjemności.

Jeżeli szlachetnie urodzony gdy tak pracuje i się wysila uzyskuje dobra, doświadcza bólu i smutku ochraniając je: "Jak zrobić by ani królowie ani złodzieje nie odebrali mi moich dóbr, by ani ogień ich nie spalił ani nie podmyła woda, ani zawistni spadkobiercy nie zawładnęli nimi?" I gdy tak je pilnuje i ochrania, królowie lub złodzieje odbierają mu je lub ogień spala lub podmywa woda lub zawistni spadkobiercy mu je odbierają. I żali się i smuci i lamentuje bijąc się w piersi strapiony płacze: "Tego co przedtem posiadałem już nie posiadam". I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności...jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych przyjemności.

I znów, ze zmysłowymi przyjemnościami za swój powód, zmysłowymi przyjemnościami za swe źródło, zmysłowymi przyjemnościami za swą przyczynę, powodowani prosto istnieniem zmysłowych przyjemności, królowie kłócą się z królami, szlachetni wojownicy ze szlachetnymi wojownikami, bramini z braminami, gospodarze z gospodarzami, matka z dzieckiem, dziecko z matką, ojciec z dzieckiem, dziecko z ojcem, brat z bratem, brat z siostrą, siostra z bratem, przyjaciel z przyjacielem. I tak się kłócąc, awanturując i dysputując, atakują się wzajemnie pięściami, grudami ziemi, kijami lub nożami, z czego powodu spotykają się ze śmiercią lub śmiertelnym cierpieniem. I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności...jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych przyjemności.

I znów, ze zmysłowymi przyjemnościami za swój powód, zmysłowymi przyjemnościami za swe źródło, zmysłowymi przyjemnościami za swą przyczynę, powodowani prosto istnieniem zmysłowych przyjemności, ludzie chwytają za miecze i tarcze, biorą łuki i kołczany i szarżują atakując w podwójnym szyku bastiony, używając strzał, oszczepów i mieczy i są ranieni przez strzały i oszczepy i ich ręce są odcinane mieczami a przez to spotykają się ze śmiercią lub śmiertelnym cierpieniem. I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności...jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych przyjemności.

I znów ze zmysłowymi przyjemnościami za swe źródło, zmysłowymi przyjemnościami za swą przyczynę, powodowani prosto istnieniem zmysłowych przyjemności, ludzie chwytają za miecze i tarcze, biorą łuki i kołczany i szarżują atakując w podwójnym szyku bastiony, używając strzał, oszczepów i mieczy i są oblewani wrzącymi płynami, miażdżeni ciężarami i ich głowy są odcinane mieczami a przez to spotykają się ze śmiercią lub śmiertelnym cierpieniem. I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych pragnień...jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych pragnień.

I znów ze zmysłowymi przyjemnościami za swe źródło, zmysłowymi przyjemnościami za swą przyczynę, powodowani prosto istnieniem zmysłowych przyjemności, ludzie włamują się i kradną, stają się bandytami i rabusiami, uwodzą cudze żony a złapani przechodzą rozliczne tortury, męczeni przez królów. Są chłostani biczami, bici pałkami, bici maczugami, odcina się im ręce, odcina im się stopy, odcina im się ręce i stopy, odcina im się uszy, odcina im się nosy, odcina im się uszy i nosy, stosując na nich...[Tu opis rozlicznych narzędzi tortur] i są oblewani gorącym olejem i są rzucani psom na pożarcie i są nabijani na pal i odcina im się głowy mieczami a przez to spotykają się ze śmiercią lub śmiertelnym cierpieniem. I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności...jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych przyjemności.

 I znów ze zmysłowymi przyjemności za swe źródło, zmysłowymi przyjemnościami za swą przyczynę, powodowani prosto istnieniem zmysłowych przyjemności, ludzie mają upodobanie w niewłaściwym prowadzeniu się ciałem, mową i umysłem a po śmierci pojawiają się w stanach deprywacji, nieszczęśliwej destynacji, w zatraceniu, nawet w piekle. I to też jest niebezpieczeństwem w przypadku zmysłowych przyjemności, ta cała masa cierpienia w istnieniach co nadejdą, ma zmysłowe przyjemności za swój powód, zmysłowe przyjemności za swe źródło jest prosto powodowane istnieniem zmysłowych przyjemności.

(3) A co mnisi jest ucieczką w przypadku zmysłowych przyjemności? To usunięcie chęci i pożądania, porzucenie chęci i pożądania zmysłowych przyjemności. To jest ucieczką w przypadku zmysłowych przyjemności.

By ci pustelnicy i bramini, którzy nie rozumieją jakimi rzeczywiście są, gratyfikacja jako gratyfikacja, niebezpieczeństwo jako niebezpieczeństwo, ucieczka jako ucieczka w przypadku zmysłowych przyjemności, mogli sami w pełni zrozumieć zmysłowe przyjemności czy poinstruować innego by w pełni zrozumiał zmysłowe przyjemności – to niemożliwe. By ci pustelnicy i bramini, którzy rozumieją jakimi rzeczywiście są, gratyfikacja jako gratyfikacja, niebezpieczeństwo jako niebezpieczeństwo, ucieczka jako ucieczka w przypadku zmysłowych przyjemności, mogli sami w pełni zrozumieć zmysłowe przyjemności czy poinstruować innego by w pełni zrozumiał zmysłowe przyjemności – to możliwe.

M 13

***
Gdyby ktoś powiedział: "Przyjemność i radość jaką istoty doświadczają osiąga swój szczyt tutaj", nie przyznłbym mu racji. Dlaczego tak jest? Ponieważ jest inny rodzaj przyjemności, wznioślejszy i nadrzędny. Jaki to? Tu Anando przez całkowite przekroczenie bazy nicości mnich wkracza i trwa w bazie ani-percepcji-ani-nie-percepcji. To inny rodzaj przyjemności, wznioślejszy niż ta przyjemność i nadrzędny wobec niej.

Gdyby ktoś powiedział: "Przyjemność i radość jaką istoty doświadczają osiąga swój szczyt tutaj", nie przyznłbym mu racji. Dlaczego tak jest? Ponieważ jest inny rodzaj przyjemności, wznioślejszy i nadrzędny. Jaki to? Tu Anando przez całkowite przekroczenie bazy ani-percepcji-ani-nie-percepcji mnich wkracza i trwa w wstrzymaniu percepcji i uczucia. To inny rodzaj przyjemności, wznioślejszy niż ta przyjemność i nadrzędny wobec niej.

Może się zdarzyć, Anando, że wędrowcy z innych sekt powiedzą tak: "Pustelnik Gotama mówi o wstrzymaniu percepcji i uczucia i opisuje to jako przyjemność. Co to jest? Jak to jest?" Wędrowcom z innych sekt mówiącym w ten sposób można powiedzieć: "Przyjaciele, Zrealizowany opisuje przyjemność nie tylko w odniesieniu do przyjemnego uczucia, raczej przyjaciele, Tathagata opisuje jako przyjemność każdy rodzaj przyjemności gdziekolwiek i jakkolwiek osiągany".

M 59

***
Mimo, że szlachetny uczeń jasno widzi takimi jakimi właściwie są zmysłowe przyjemności, jak małą zapewniają gratyfikację i jak wiele w nich cierpienia i rozpaczy i jak wielkie tkwi w nich niebezpieczeństwo, to tak długo jak nie osiągnął szczęścia i przyjemności całkowicie odrębnych od zmysłowych przyjemności, oddzielonych od niekorzystnych rzeczy, lub coś bardziej spokojnego niż to, to ciągle nie odczuwa awersji do zmysłowych przyjemności. Ale kiedy szlachetny uczeń jasno widzi takimi jakimi właściwie są zmysłowe przyjemności, jak małą zapewniają gratyfikację i jak wiele w nich cierpienia i rozpaczy i jak wielkie tkwi w nich niebezpieczeństwo i kiedy osiąga błogość i przyjemność całkowicie odrębne od zmysłowych przyjemności, oddzielone od niekorzystnych rzeczy, lub coś bardziej spokojnego niż to, nie jest już dłużej bez awersji do zmysłowych przyjemności. (...)

"Przyjacielu Gotama, przyjemności nie osiąga się przyjemnością, przyjemność osiąga się przez ból. Gdyby przyjemność była osiągalna przez przyjemność to Senya Bimbisara, król Madagaha osiągnął by ją, gdyż trwa on w większej przyjemności niż czcigodny Gotama". "Z pewnością czcigodni Nigantowie wypowiedzieli te słowa pośpiesznie i bez refleksji. To raczej mnie trzeba było spytać kto trwa w większej przyjemności, Senya Bimbisara z Magadha czy czcigodny Gotama?" "Z pewnością, przyjacielu Gotama wypowiedzieliśmy te słowa pośpiesznie i bez refleksji. Ale niech tak będzie. Teraz pytamy czcigodnego Gotamę; 'Kto trwa w większej przyjemności, Senya Bimbisara z Magadha czy czcigodny Gotama?'"

20 "Zatem przyjaciele, zadam wam w odpowiedzi pytanie. Odpowiedzcie jak uważacie. Jak się wam wydaje, przyjaciele, czy król Bimbisara z Magadha może trwać bez poruszania ciała czy wypowiedzenia słowa przez siedem dni, doświadczając nieprzerwanej przyjemności?" "Nie przyjacielu". "Jak się wam wydaje, przyjaciele, czy król Bimbisara z Magadha może trwać bez poruszania ciała czy wypowiedzenia słowa przez sześć dni... pięć dni ... cztery dni ... trzy dni... dwa dni... jeden dzień doświadczając nieprzerwanej przyjemności?" "Nie przyjacielu."

21 "Przyjaciele, ja potrafię trwać bez poruszenia ciała czy wypowiedzenia słowa przez jeden dzień ... dwa dni ... trzy dni ... cztery dni ... pięć dni ... sześć dni... siedem dni doświadczając nieprzerwanej przyjemności. Skoro tak jest, jak się wam wydaje, przyjaciele, kto trwa w większej przyjemności, Senya Bimbisara z Magadha czy ja?" "Skoro tak jest, czcigodny Gotama trwa w większej przyjemności niż Senya Bimbisara, król Magadha".

***
Mnisi, zmysłowe przyjemności są nietrwałe, puste, fałszywe, zwodzące, są iluzoryczne, gaworzeniem głupców. Zmysłowe przyjemności tutaj i teraz i zmysłowe przyjemności w życiach co nadejdą – wszystkie jednako są królestwem Mary, domeną Mary, przynętą Mary, terenem łowieckim Mary. Z ich powodu powstają te złe niekorzystne mentalne stany jak pożądliwość, zła wola i zarozumiałość, i tworzą one przeszkodę dla szlachetnego ucznia w treningu.

Niewzruszone

3. Wobec tego, mnisi, szlachetny uczeń rozważa tak: „Zmysłowe przyjemności są nietrwałe, puste, fałszywe, zwodzące, są iluzoryczne, gaworzeniem głupców. Zmysłowe przyjemności tutaj i teraz i zmysłowe przyjemności w życiach co nadejdą – wszystkie jednako są królestwem Mary, domeną Mary, przynętą Mary, terenem łowieckim Mary. Z ich powodu powstają te złe niekorzystne mentalne stany jak pożądliwość, zła wola i zarozumiałość, i tworzą one przeszkodę dla szlachetnego ucznia w treningu. Przypuśćmy, że będę przebywał z umysłem obfitym, wzniosłym, przekroczywszy świat i uczynię stałą rezolucję umysłem. Kiedy tak zrobię, nie będzie już dłużej u mnie złych niekorzystnych mentalnych stanów, takich jak pożądliwość, zła wola i zarozumiałość, i z ich porzuceniem mój umysł będzie nieograniczony, niezmierzalny i dobrze rozwinięty”. Kiedy praktykuje w ten sposób i często tak przebywa, jego umysł uzyskuje zaufanie do tej bazy. A kiedy jest tam pełne zaufanie, osiąga on niewzruszone teraz, albo jeszcze decyduje się na (doskonalenie) zrozumienia. Po rozpadzie ciała, po śmierci, jest możliwe, że jego wiodąca (do odrodzin) świadomość może przejść na niewzruszone. To mnisi jest deklarowane jako pierwsza droga do niewzruszonego.

*

"Czy powstaje we mnie jakiekolwiek mentalne przywiązanie dotyczące jakiegokolwiek źródła skaz wśród tych pięciu strun zmysłowych przyjemności?"

Jest Anando pięć strun zmysłowych przyjemności. Jakie pięć? Materialne formy poznawane przez oko, poszukiwane, upragnione, miłe, gratyfikujące, stowarzyszone z pożądaniem i generujące chciwość. Dźwięki poznawane przez ucho ... Zapachy poznawane przez nos ... Smaki poznawane przez język ... Dotykalne obiekty poznawane przez ciało, poszukiwane, upragnione, miłe, gratyfikujące, stowarzyszone z pożądaniem i generujące chciwość. Takie jest pięć strun zmysłowych przyjemności, które mnich powinien nieustannie badać tak: "Czy powstaje we mnie jakiekolwiek mentalne przywiązanie dotyczące jakiegokolwiek źródła skaz wśród tych pięciu strun zmysłowych przyjemności?"

Anando, gdy badając tak mnich rozumie:"Są we mnie mentalne przywiązania dotyczące pewnych źródeł skaz wśród tych pięciu strun zmysłowych przyjemności", wtedy mnich rozumie tak: "Chęć i pożądanie tych pięciu strun zmysłowych przyjemności nie zostały u mnieporzucone". Tak jest tego w pełni świadomy.

Ale Anando, jeżeli mnich podczas badania rozumie:"Nie powstają we mnie żadne mentalne przywiązania dotyczące jakichkolwiek źródeł skaz wśród tych pięciu strun zmysłowych przyjemności"- wtedy mnich rozumie tak: "Chęć i pożądanie tych pięciu strun zmysłowych przyjemności są u mnie porzucone". Tak jest tego w pełni świadomy.

M 122

***

Sposób podejmowania rzeczy co jest przyjemny teraz i dojrzewa w przyszłości bólem

Mnisi, jaki jest sposób podejmowania rzeczy co jest przyjemny teraz i dojrzewa w przyszłości bólem? Mnisi, są pewni pustelnicy i bramini, których doktryna i pogląd są takie: „Nie ma szkodliwości w zmysłowych przyjemnościach”. Zadowalają się zmysłowymi przyjemnościami i zabawiają się z kobietami wędrowcami noszącymi swe włosy związane w kok. Mówią tak: "Jaki przyszły lęk widzą ci dobrzy pustelnicy i bramini w zmysłowych przyjemnościach, kiedy mówią o porzucaniu zmysłowych przyjemności i opisują pełne zrozumienie zmysłowych przyjemności? Przyjemny jest dotyk ramienia tych kobiet wędrowców, delikatny, miękki, subtelny!” Tak zadowalają się zmysłowymi przyjemnościami i po uczynieniu tego, po rozpadzie ciała, po śmierci, pojawiają się w stanie deprywacji, w nieszczęśliwej destynacji, w zatraceniu, nawet w piekle. Tam czują bolesne, przenikliwe, przeszywające uczucia. Mówią tak: „To jest przyszły lęk jaki ci dobrzy pustelnicy i bramini widzieli w zmysłowych przyjemnościach, kiedy mówili o porzucaniu zmysłowych przyjemności i opisywali pełne zrozumienie zmysłowych przyjemności. To z powodu zmysłowych przyjemności, z uwagi na zmysłowe przyjemności, teraz odczuwamy bolesne przenikliwe, przeszywające uczucia”.


Mnisi, załóżmy, że w ostatnim miesiącu gorącego sezonu strączek pnącza mulavy rozpękł się i wypadło z niego nasienie pod drzewo sala. Wtedy bóg żyjący na tym drzewie przestraszył się, stał się zaniepokojony i przerażony; ale jego przyjaciele i towarzysze bogowie, bogowie parku, bogowie drzew i bogowie zamieszkujący medyczne zioła, trawę i leśni drzewni monarchowie – zebrawszy się razem uspokoili tego boga tak: „Nie lękaj się, panie, nie lękaj. Być może paw połknie to nasienie mulavy czy dzikie zwierze je zje czy leśny ogień spali czy leśnik je zabierze czy białe mrówki pożrą czy może nawet nie jest ono płodne. Ale żaden paw nie połknął tego nasienia mulavy ani dzikie zwierze go nie zjadło, ani leśny ogień nie spalił ani leśnik nie zabrał ani białe mrówki nie pożarły i faktycznie było ono płodne. Wtedy nawilżone przez deszcz z deszczowych chmur, nasienie z czasem zakiełkowało i delikatna, miękka, subtelna wić owinęła się wokół drzewa sala. Wtedy bóg żyjący na drzewie sala pomyślał: „Jaki przyszły lęk widzieli moi przyjaciele i towarzysze bogowie, bogowie parku, bogowie drzew i bogowie zamieszkujący medyczne zioła, trawę i leśni drzewni monarchowie – kiedy zebrawszy się razem uspokajali mnie? Przyjemny jest dotyk tej wici pnącza mulavy, delikatny, miękki, subtelny!' Wtedy pnącze otoczyło drzewo sala, całe je pokryło i przesłoniło i złamało główne gałęzie drzewa. Bóg który żył na drzewie zrozumiał: „To jest przyszły lęk, który zobaczyli w tym nasieniu pnącza mulavy. Z powodu tej mulavy, teraz odczuwam bolesne przenikliwe, przeszywające uczucia”. Tak też mnisi, są pewni pustelnicy i bramini, których doktryna i pogląd są takie: "Nie ma szkodliwości w zmysłowych przyjemnościach”. Zadowalają się zmysłowymi przyjemnościami i zabawiają się z kobietami wędrowcami noszącymi swe włosy związane w kok. Mówią tak: "Jaki przyszły lęk widzą ci dobrzy pustelnicy i bramini w zmysłowych przyjemnościach, kiedy mówią o porzucaniu zmysłowych przyjemności i opisują pełne zrozumienie zmysłowych przyjemności? Przyjemny jest dotyk tych ramienia tych kobiet wędrowców, delikatny, miękki, subtelny!" Tak zadowalają się zmysłowymi przyjemnościami i po uczynieniu tego, po rozpadzie ciała, po śmierci, pojawiają się w stanie deprywacji, w nieszczęśliwej destynacji, w zatraceniu, nawet w piekle. Tam czują bolesne, przenikliwe, przeszywające uczucia. Mówią tak: "To jest przyszły lęk jaki ci dobrzy pustelnicy i bramini widzieli w zmysłowych przyjemnościach, kiedy mówili o porzucaniu zmysłowych przyjemności i opisywali pełne zrozumienie zmysłowych przyjemności. To z powodu zmysłowych przyjemności, z uwagi na zmysłowe przyjemności, teraz odczuwamy bolesne przenikliwe, przeszywające uczucia”.

M 45

***

By żyjący pośród zmysłowych przyjemności, cieszący się zmysłowymi przyjemnościami, będący trawionym przez myśli o zmysłowych przyjemnościach, będący konsumowanym przez gorączkę zmysłowych przyjemności, ukierunkowany na poszukiwanie zmysłowych przyjemności, mógł poznać, czy zobaczyć czy zrealizować to co może być osiągnięte przez wyrzeczenie, zobaczone przez wyrzeczenie, zrealizowane przez wyrzeczenie? To niemożliwe

„Aggivessana, jak to możliwe, by Książę Jayasena żyjący pośród zmysłowych przyjemności, cieszący się zmysłowymi przyjemnościami, będący trawionym przez myśli o zmysłowych przyjemnościach, będący konsumowanym przez gorączkę zmysłowych przyjemności, ukierunkowany na poszukiwanie zmysłowych przyjemności, mógł poznać, czy zobaczyć czy zrealizować to co może być osiągnięte przez wyrzeczenie, zobaczone przez wyrzeczenie, zrealizowane przez wyrzeczenie? To niemożliwe.

Załóżmy Aggivesana, że są dwa słonie, konie, czy woły, które zostały dobrze opanowane i dobrze zdyscyplinowane, i dwa słonie, konie, czy woły, które są nieopanowane i niezdyscyplinowane. Jak myślisz Aggivessana? Czy te dwa słonie, konie, czy woły które zostały dobrze opanowane, dobrze zdyscyplinowane, uzyskały zachowanie opanowanych czy osiągnęły stopień opanowanych?” „Tak, czcigodny panie”. „Ale te dwa słonie, konie, czy woły które nie zostały dobrze opanowane, dobrze zdyscyplinowane, czy uzyskały zachowanie opanowanych czy osiągnęły stopień opanowanych, tak jak te dwa pierwsze słonie, konie czy woły, będące dobrze opanowane?” „Nie, czcigodny panie”. „Tak też Aggivessana, nie jest możliwe, by Książę Jayasena żyjący pośród zmysłowych przyjemności, cieszący się zmysłowymi przyjemnościami, będący trawionym przez myśli o zmysłowych przyjemnościach, będący konsumowany przez gorączkę zmysłowych przyjemności, ukierunkowany na poszukiwanie zmysłowych przyjemności, mógł poznać, czy zobaczyć czy zrealizować to, co może być osiągnięte przez wyrzeczenie, zobaczone przez wyrzeczenie, zrealizowane przez wyrzeczenie.

Załóżmy Aggivessana, że jest góra niedaleko wioski, czy miasta i dwóch przyjaciół opuściłoby wioskę czy miasto i zbliżyłoby się do góry, ręka w rękę. Po jej osiągnięciu, jeden przyjaciel pozostałby poniżej u podnurza góry, podczas gdy drugi wspiąłby się na szczyt. Wtedy przyjaciel który pozostał poniżej u podnurza góry, powiedziałby do przyjaciela stojącego na szycie: 'Przyjacielu, co widzisz stojąc na szczycie góry?' I drugi odpowiedziałby mu: 'Stojąc na szczycie góry, przyjacielu, widzę śliczne parki, śliczne gaje, śliczne łąki, śliczne stawy'. Wtedy ten pierwszy przyjaciel powiedziałby: 'Jest niemożliwe, przyjacielu, nie może się zdarzyć, że podczas gdy stoisz na szczycie góry, widzisz śliczne parki, śliczne gaje, śliczne łąki, śliczne stawy'. Wtedy ten drugi przyjaciel, zszedłby na dół do podnurza góry, wziąłby swego przyjaciela za ramię i zachęcił do wspięcia się na szczyt góry. Po daniu mu paru chwil na zaczerpnięcie oddechu, spytałby go: 'Przyjacielu, stojąc na szczycie góry, co widzisz?' I jego przyjaciel odpowiedziałby mu: 'Stojąc na szczycie góry, przyjacielu, widzę śliczne parki, śliczne gaje, śliczne łąki, śliczne stawy'. Wtedy ten drugi powiedziałby: 'Przyjacielu, właśnie chwilę wcześniej słyszeliśmy jak mówisz: 'Jest niemożliwe, przyjacielu, nie może się zdarzyć, że podczas gdy stoisz na szczycie góry, widzisz śliczne parki, śliczne gaje, śliczne łąki, śliczne stawy'. Ale teraz słyszymy jak mówisz: 'Stojąc na szczycie góry, przyjacielu, widzę śliczne parki, śliczne gaje, śliczne łąki, śliczne stawy'. Wtedy ten pierwszy przyjaciel odpowiedziałby mu: 'Ponieważ byłem blokowany przez tą wysoką górę, przyjacielu, nie widziałem tego co było do zobaczenia'.

Tak też Aggivessana, książę Jayasena jest blokowany, powstrzymywany, zatrzymywany, otoczony przez jeszcze większą masę niż to – masę ignorancji. Dlatego nie jest możliwe by Książę Jayasena żyjący pośród zmysłowych przyjemności, cieszący się zmysłowymi przyjemnościami, będący trawionym przez myśli o zmysłowych przyjemnościach, będący konsumowany przez gorączkę zmysłowych przyjemności, ukierunkowany na poszukiwanie zmysłowych przyjemności, mógł poznać, czy zobaczyć czy zrealizować to co może być osiągnięte przez wyrzeczenie, zobaczone przez wyrzeczenie, zrealizowane przez wyrzeczenie.

M 125

***
Te ciało powstało ze stosunku seksualnego, ale w odniesieniu do stosunku seksualnego, Zrealizowany zdeklarował zniszczenie mostu.

AN IV, 159

***

AN V, 55 - Kobieta - pułapka Mary


Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał w Savatthi w Gaju Jeta w Parku Anathapindiki. Przy tej okazji matka i syn, będąc odpowiednio mniszką i mnichem, rozpoczęli sezon deszczowy w Savatthi. Często chcieli się widzieć, matka często chciała widzieć swego syna, a syn swoją matkę. Ponieważ często widywali jeden drugiego, uformowała się więź, z powodu uformowania więzi, powstała intymność, z uwagi na tą intymności, pożądanie znalazło drogę. Z umysłami pochwyconymi przez pożądanie, bez rezygnacji z treningu i zdeklarowania swojej słabości, zaangażowali się w stosunek seksualny. Wtedy liczni mnisi podeszli do Zrealizowanego i zdali mu sprawę z tego co się stało.

Mnisi, czy ten głupi człowiek myśli: 'Matka nie zakocha się w synu, czy syn w matce?' Mnisi, nie widzę żadnej innej formy, tak prowokującej pożądanie, zmysłowej, oszałamiającej, zniewalającej, wywołującej miłość i tak wielkiej przeszkody w osiągnięciu najwyższego bezpieczeństwa od niewoli, jak materialna forma kobiety. Istoty pożądające tej formy – głodne i przywiązane do niej, rozkochane i ślepo nią zaabsorbowane – smucą się przez długi czas pod kontrolą kobiecej formy.

Nie widzę żadnego innego dźwięku, tak prowokującego pożądanie, zmysłowego, oszałamiającego, zniewalającego, wywołującego miłość i tak wielkiej przeszkody w osiągnięciu najwyższego bezpieczeństwa od niewoli, jak dźwięk kobiety. Istoty pożądające tego dźwięku – głodne i przywiązane do niego, rozkochane i ślepo nim zaabsorbowane – smucą się przez długi czas pod kontrolą kobiecego dźwięku.

Nie widzę żadnego innego zapachu, tak prowokującego pożądanie, zmysłowego, oszałamiającego, zniewalającego, wywołującego miłość i tak wielkiej przeszkody w osiągnięciu najwyższego bezpieczeństwa od niewoli, jak zapach kobiety. Istoty pożądające tego zapachu – głodne i przywiązane do niego, rozkochane i ślepo nim zaabsorbowane – smucą się przez długi czas pod kontrolą kobiecego zapachu.

Nie widzę żadnego innego smaku, tak prowokującego pożądanie, zmysłowego, oszałamiającego, zniewalającego, wywołującego miłość i tak wielkiej przeszkody w osiągnięciu najwyższego bezpieczeństwa od niewoli, jak smak kobiety. Istoty pożądające tego smaku – głodne i przywiązane do niego, rozkochane i ślepo nim zaabsorbowane – smucą się przez długi czas pod kontrolą kobiecego smaku.

Nie widzę żadnego innego dotyku, tak prowokującego pożądanie, zmysłowego, oszałamiającego, zniewalającego, wywołującego miłość i tak wielkiej przeszkody w osiągnięciu najwyższego bezpieczeństwa od niewoli, jak dotyk kobiety. Istoty pożądające tego dotyku – głodne i przywiązane do niego, rozkochane i ślepo nim zaabsorbowane – smucą się przez długi czas pod kontrolą kobiecego dotyku.

Mnisi, gdy chodzi, kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny; gdy stoi, kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny; gdy siedzi, kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny; gdy leży, kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny; gdy się śmieje, kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny; gdy spuchnięta, wtedy również kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny. Nawet gdy martwa kobieta wprawia w obsesję umysł mężczyzny. Jeżeli, mnisi można by słusznie powiedzieć o czymkolwiek: „Totalna pułapka Mary”, to dokładnie o kobiecie można by to powiedzieć.

Można by rozmawiać z wrogim mordercą,
można by rozmawiać ze złym duchem,
można by nawet podejść do żmii
której ukąszenie oznacza pewną śmierć;
ale z kobietą sam na sam,
nigdy nie powinno się rozmawiać.

Wiążą one tego kogo umysł jest pomieszany
spojrzeniem i uśmiechem,
ich ubraniem w nieładzie,
i łagodną mową.
Nie jest bezpiecznie zbliżyć się do takiej osoby
choćby była spuchnięta i martwa.

Te pięć obiektów zmysłowej przyjemności
widziane są w kobiecym ciele:
materialne formy, dźwięki, i zapachy
i również rozkoszne dotyki.

Ci co unoszeni przez powódź zmysłowości,
którzy w pełni nie rozumieją zmysłowych przyjemności
są pogrążeni głęboko w samsarze, czasie,
destynacji, i kolejnych egzystencjach.

Ale ci, którzy w pełni rozumieją zmysłowe przyjemności,
żyją bez gorączki z żadnej strony.
Osiągnąwszy wyczerpanie skaz,
podczas gdy w świecie, wyszli poza.

***

Rozprawa Dhammy o zjednoczeniu i oderwaniu

Mnisi, nauczę was ekspozycji Dhammy o połączeniu i oderwaniu. A co jest tą ekspozycją Dhammy o zjednoczeniu i oderwaniu?

Mnisi, kobieta skierowuje uwagę wewnętrznie na jej kobiece cechy, jej kobiece części, jej kobiecy wizerunek, jej kobiecy aspekt, jej kobiece pragnienie i jej kobiecy głos, jej kobiece ozdoby. Staje się nimi podekscytowana, rozmiłowuje się w nich. Podekscytowana przez nie, rozmiłowana w nich, skierowuje uwagę zewnętrznie na cechy [mężczyzny], jego męskie części, jego męski wizerunek, jego męski aspekt, jego męskie pragnienie i jego męski głos, jego męskie ozdoby. Staje się nimi podekscytowana, rozmiłowuje się w nich. Podekscytowana przez nie, rozmiłowana w nich, pożąda zewnętrznego połączenia, jak również pożąda przyjemności i radości które powstają z takiego połączenia. Istoty które rozmiłowują się w ich kobiecości wchodzą w połączenie z mężczyzną. To w ten sposób ta kobieta nie przekracza swej kobiecości.

Mnisi, mężczyzna skierowuje uwagę wewnętrznie na jego męskie cechy, jego męskie części, jego męski wizerunek, jego męski aspekt, jego męskie pragnienie i jego męski głos, jego męskie ozdoby. Staje się nimi podekscytowany, rozmiłowuje się w nich. Podekscytowany przez nie, rozmiłowany w nich, skierowuje uwagę zewnętrznie na cechy [kobiety], jej kobiece części, jej kobiecy wizerunek, jej kobiecy aspekt, jej kobiece pragnienie i jej kobiecy głos, jej kobiece ozdoby. Staje się nimi podekscytowany, rozmiłowuje się w nich. Podekscytowany przez nie, rozmiłowany w nich, pożąda zewnętrznego połączenia, jak również pożąda przyjemności i radości które powstają z takiego połączenia. Istoty które rozmiłowują się w ich męskości wchodzą w połączenie z kobietą. To w ten sposób ten mężczyzna nie przekracza swej męskości.

Oto jak dochodzi do połączenia. A jak dochodzi do oderwania?

Mnisi, kobieta nie skierowuje uwagi wewnętrznie na jej kobiece cechy, jej kobiece części, jej kobiecy wizerunek, jej kobiecy aspekt, jej kobiece pragnienie i jej kobiecy głos, jej kobiece ozdoby. Nie staje się nimi podekscytowana, nie rozmiłowuje się w nich. Nie podekscytowana przez nie, nie rozmiłowana w nich, nie skierowuje uwagi zewnętrznie na cechy [mężczyzny], jego męskie części, jego męski wizerunek, jego męski aspekt, jego męskie pragnienie i jego męski głos, jego męskie ozdoby. Nie staje się nimi podekscytowana, nie rozmiłowuje się w nich. Nie podekscytowana przez nie, nie rozmiłowana w nich, nie pożąda zewnętrznego połączenia , ani też nie pożąda przyjemności i radości które powstają z takiego połączenia. Istoty które nie rozmiłowują się w ich kobiecości stają się oderwane od mężczyzny. To w ten sposób ta kobieta przekracza swą kobiecość.

Mnisi, mężczyzna skierowuje uwagę wewnętrznie na jego męskie cechy, jego męskie części, jego męski wizerunek, jego męski aspekt, jego męskie pragnienie i jego męski głos, jego męskie ozdoby. Nie staje się nimi podekscytowany, nie rozmiłowuje się w nich. Nie podekscytowany przez nie, nie rozmiłowany w nich, nie skierowuje uwagi zewnętrznie na cechy [kobiety], jej kobiece części, jej kobiecy wizerunek, jej kobiecy aspekt, jej kobiece pragnienie i jej kobiecy głos, jej kobiece ozdoby. Nie staje się nimi podekscytowany, nie rozmiłowuje się w nich. Nie podekscytowany przez nie, nie rozmiłowany w nich, nie pożąda zewnętrznego połączenia, jak również nie pożąda przyjemności i radości które powstają z takiego połączenia. Istoty które nie rozmiłowują się w ich męskości stają się oderwane od kobiety. To w ten sposób ten mężczyzna przekracza swą męskość.

Oto jak dochodzi do oderwania.

To, mnisi, jest rozprawa Dhammy o połączeniu i oderwaniu.
 

AN VII, 51

***

Nie ma nasycenia ...

Mnisi, są trzy rzeczy które nie dają nasycenia poprzez oddawanie się im. Jakie trzy? Nie ma nasycenia przez oddawanie się spaniu. Nie ma nasycenia przez oddawanie się piciu likierów i wina. Nie ma nasycenia przez oddawanie stosunkowi seksualnemu. Takie są trzy rzeczy które nie dają nasycenia poprzez oddawanie się im.
 
AN III, 108

***
Czcigodny Sariputta rzekł to: "To wygaszenie, przyjaciele jest przyjemne. To wygaszenie jest przyjemne". Kiedy to zostało powiedziane, czcigodny Udayi rzekł do czcigodnego Sariputty: "Ale co w tym przyjemnego, przyjacielu Sariputto, skoro w tym nic się nie czuje?"  "Właśnie to jest przyjemne, że się nic w tym nie czuje, przyjacielu". Anguttara IX,iv,3 <A.iv,414>