Link do wszystkich dokumentów

Zbiór Sutr

Sila - moralność


AN II, 18

Wtedy czcigodny Ananda podszedł do Zrealizowanego, złożył mu hołd, i usiadł z boku. Wtedy Zrealizowany rzekł do niego:

„Anando, definitywnie powiadam, że działań cielesnego błędnego prowadzenia, werbalnego błędnego prowadzenia, mentalnego błędnego prowadzenia, nie można podejmować”.

„Skoro, czcigodny panie, Zrealizowany definitywnie powiada, że działań cielesnego błędnego prowadzenia, werbalnego błędnego prowadzenia, mentalnego błędnego prowadzenia, nie można podejmować, jakiego niebezpieczeństwa należy oczekiwać działając w ten sposób?”

„Anando, zdeklarowałem definitywnie, że działań cielesnego błędnego prowadzenia, werbalnego błędnego prowadzenia, mentalnego błędnego prowadzenia, nie można podejmować, ponieważ działając w ten sposób należy oczekiwać tego niebezpieczeństwa:

człowiek gani sam siebie; mądrzy ludzie, po przebadaniu, krytykują go; zła wieść krąży o nim; umiera w pomieszaniu; i po rozpadzie ciała, po śmierci, odradza się w zatraceniu, w złej destynacji, w niższym świecie, w piekle. Zdeklarowałem definitywnie, że działań cielesnego błędnego prowadzenia, werbalnego błędnego prowadzenia, mentalnego błędnego prowadzenia, nie można podejmować, ponieważ działając w ten sposób należy oczekiwać tego niebezpieczeństwa”.

„Anando, definitywnie powiadam, że działania cielesnego dobrego prowadzenia, werbalnego dobrego prowadzenia, mentalnego dobrego prowadzenia, można podejmować”.

„Skoro, czcigodny panie, Zrealizowany definitywnie powiada, że działania cielesnego dobrego prowadzenia, werbalnego dobrego prowadzenia, mentalnego dobrego prowadzenia, można podejmować, jakiej korzyści należy oczekiwać działając w ten sposób?”

„Anando, zdeklarowałem definitywnie, że działania cielesnego dobrego prowadzenia, werbalnego dobrego prowadzenia, mentalnego dobrego prowadzenia, można podejmować, ponieważ działając w ten sposób, należy oczekiwać takiej korzyści:

człowiek nie gani sam siebie; mądrzy ludzie, po przebadaniu, chwalą go; dobra wieść krąży o nim; umiera niepomieszany; i po rozpadzie ciała, po śmierci, odradza się w dobrej destynacji, w niebiańskim świecie. Zdeklarowałem definitywnie, że działania cielesnego dobrego prowadzenia, werbalnego dobrego prowadzenia, mentalnego dobrego prowadzenia, można podejmować, ponieważ działając w ten sposób, należy oczekiwać takiej korzyści".

*

Aspirując do szczęścia


To zostało powiedziane przez Zrealizowanego, powiedziane przez Arahata, i tak usłyszałam: „Mnisi, aspirując do tych trzech rodzajów szczęścia, mądra osoba powinna chronić moralne zachowanie. Jakich trzech? Aspirując: 'Niech spotka mnie pochwała', mądra osoba powinna chronić moralne zachowanie. Aspirując: 'Niech będę bogata', mądra osoba powinna chronić moralne zachowanie. Aspirując: 'Po rozpadzie ciała, po śmierci, niech odrodzę się w dobrej destynacji, w niebiańskim świecie', mądra osoba powinna chronić moralne zachowanie. Takie są te trzy rodzaje szczęścia, aspirując do nich mądra osoba powinna chronić moralne zachowanie". To jest znaczenie tego co powiedział Zrealizowany. To w odniesieniu do tego zostało powiedziane:

Aspirując do trzech rodzajów szczęścia
Mądra osoba powinna chronić moralność:
Pochwała, pozyskanie własności,
Cieszenie się później niebem.

Jeżeli nie czyniący zła
Stowarzysza się ze złoczyńcą,
Jest podejrzewany o zło
I jego zła reputacja rośnie.

Z kimkolwiek się przyjaźni,
Z kimkolwiek stowarzysza
Staje się o podobnych cechach,
Staje się jak jego towarzysz.

Podążający za i przewodnik,
Ten co kontaktuje i kontaktowany,
Są jak strzała pokryta trucizną
Co zabrudza swój kołczan.
Obawiając się zabrudzenia mądra osoba
Nie powinna mieć złych przyjaciół.

Człowiek który wiąże zgniłą rybę
Źdźbłami pewnego rodzaju trawy kusa
Sprawia, ze trawa śmierdzi zgnilizną;
I tak jest z tymi co podążają za głupcami.

Człowiek który opakowuje puder tagara
W obszerny liść z drzewa
Sprawia, że liść ten pachnie;
I tak jest z tymi co podążają za mędrcami.

Zatem tak jak liściasty pojemnik,
Rozumiejąc rezultat dla siebie,
Za niemoralnym nie powinno się postępować,
Mądra osoba powinna postępować za moralnym.
Niemoralny prowadzi ją do piekła,
Cnotliwy pomaga osiągnąć niebo.

Itivuttaka 4. 76

*

Udana 2.3 Kij

Tak usłyszałem. Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał blisko Savatthi w Gaju Jeta w klasztorze Anathapindiki. Przy tej okazji, pomiędzy Savatthi a Gajem Jeta, liczni chłopcy bili węża kijem. Zrealizowany założywszy rankiem swoją szatę, po zabraniu miski i płaszcza, udał się do Savatthi na żebraczy obchód, kiedy zobaczył tych chłopców pomiędzy Savatthi a Gajem Jeta, bijących węża kijem. Wtedy, rozumiejąc tego znaczenie, Zrealizowany wygłosił przy tej okazji taką inspirującą wypowiedź:

Kto krzywdzi kijem stworzenia pragnące szczęścia,
Chociaż sam poszukuje szczęścia,
Nie uzyska go po śmierci.
Kto nie krzywdzi kijem stworzeń pragnących szczęścia,
Gdy sam poszukuje szczęścia,
Uzyska je po śmierci.

*

AN X, 178


„Mnisi, pouczę was o tym co dobre i o tym co złe. Słuchajcie i bacznie uważajcie na to co powiem”. „Tak, czcigodny panie”, odpowiedzieli ci mnisi. Zrealizowany rzekł to: „A co, mnisi, jest złe?Niszczenie życia, zabieranie tego co nie dane, błędne seksualne zachowanie, fałszywa mowa, mowa tworząca podziały, ostra mowa, gadulstwo, pożądanie, zła wola, i błędny pogląd.

A co, mnisi, jest dobre? Powstrzymanie się od niszczenia życia, powstrzymanie się od zabierania tego co nie dane, powstrzymanie się od błędnego seksualnego zachowania, powstrzymanie się od fałszywej mowy, powstrzymanie się od mowy tworzącej podziały, powstrzymanie się od ostrej mowy, powstrzymanie się od gadulstwa, nie-pożądanie, dobra wola, i właściwy pogląd.

*

AN X, 88



Mnisi, kiedy mnich jest tym który obraża i oczernia swych kolegów mnichów, lżącym szlachetnych, jest niemożliwe i niewyobrażalne by nie zetknął się przynajmniej z jedną z dziesięciu katastrof. Jakimi dziesięcioma?

Nie osiąga tego czego jeszcze nie osiągnął. Upada z tego co osiągnął. Jego dobre cechy nie stają się uładzone. Przecenia swoje dobre cechy, czy wiedzie święte życie niezadowolony, czy popełnia pewne skalane przewinienie, ulega ciężkiej chorobie, wariuje i staje się psychicznie chory. Umiera w pomieszaniu. Po rozpadzie ciała, po śmierci odradza się na planie cierpienia, w złej destynacji, w niższym świecie, w piekle. Kiedy mnich jest tym który obraża i oczernia swych kolegów mnichów, lżącym szlachetnych, jest niemożliwe i niewyobrażalne by nie zetknął się przynajmniej z jedną z tych dziesięciu katastrof.

*

AN X, 71



Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał w Savatthi w Gaju Jeta w Parku Anathapindiki. Tam Zrealizowany odezwał się do mnichów tak: „Mnisi!” „Czcigodny panie”, odpowiedzieli ci mnisi. Zrealizowany rzekł to:

Mnisi, trwajcie doskonali w cnocie, doskonali w regułach mnicha, powstrzymani przez powstrzymanie Pathimokkhy, doskonali w prowadzeniu się, zachowaniu, spoczywaniu, widząc strach w najmniejszym błędzie, trenując przez podjęcie reguł treningu.

Jeżeli mnich pragnie: 'Obym był drogi dla moich kolegów w świętym życiu, kochany i szanowany i honorowany przez nich', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Obym był tym co uzyskuje szaty, jedzenie, miejsca odpoczynku, i lekarstwa w czasie choroby', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech pomoc tych którzy oferują szaty, jedzenie, miejsca odpoczynku i lekarstwa w czasie choroby przyniesie im wielki owoc i korzyść', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech tym z mojej rodziny i spokrewnionym, zapamiętującym mnie z przekonaniem w swych sercach, po śmierci przyniesie to wielki owoc, wielką korzyść', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach,

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech stanę się zadowolony z jakiegokolwiek rodzaju szaty, jedzenia, mieszkanie, i lekarstwa dla chorych', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech cierpliwie znoszę zimno i gorąco; głód i pragnienie; kontakt z muchami, komarami, wiatrem, palącym słońcem i wężami, i nieuprzejmymi obraźliwymi słowami. Niech będę zdolny do zniesienia powstałych cielesnych uczuć co bolesne, dotkliwe, ostre, przenikliwe, kujące, nieprzyjemne, zagrażające życiu', niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech stanę się zwycięzcą nudy i rozmiłowania i niech nuda i rozmiłowanie nie pokonują mnie, niech przekroczę nudę i rozmiłowanie gdy powstają', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech stanę się zwycięzcą strachu i lęku i niech strach i lęk nie pokonują mnie, niech przekroczę strach i lęk gdy powstają', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech stanę się tym co osiąga na życzenie bez kłopotów czy utrudnień cztery jhany stanowiące wyższy umysł i zapewniające przyjemne trwanie tutaj i teraz', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

Jeżeli mnich pragnie: 'Niech przez osobistą realizację, przez bezpośrednią wiedzę tutaj i teraz wkroczę i trwam w wyzwoleniu umysłu i wyzwoleniu przez zrozumienie co bez skaz, przez wyczerpanie skaz', niech doskonali cnoty, niech poświęci się spokojowi serca w sobie, niech nie lekceważy medytacji, posiada wgląd i przebywa w pustych chatach.

To w odniesieniu do tego zostało powiedziane: 'Mnisi trwajcie doskonali w cnocie, doskonali w regułach mnicha, powstrzymani przez powstrzymanie Pathimokkhy, doskonali w prowadzeniu się, zachowaniu, spoczywaniu, widząc strach w najmniejszym błędzie, trenując przez podjęcie reguł treningu'".

*

AN X, 44


Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał w Kusinara, w ofiarnym lesie. Tam Zrealizowany odezwał się do mnichów tak: „Mnisi!” „Czcigodny panie”, odpowiedzieli ci mnisi. Zrealizowany rzekł to:

„Mnisi, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w odniesieniu do pięciu rzeczy i ustanowić u siebie pięć rzeczy, zanim zgani inną osobę. W odniesieniu do jakich pięciu rzeczy mnich powinien się przeegzaminować?

Mnisi, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w ten sposób: 'Czy moje cielesne zachowanie jest czyste? Czy posiadam cielesne zachowanie które jest czyste, bezbłędne i nienaganne? Czy ta cecha istnieje u mnie czy też nie?' Jeżeli cielesne zachowanie mnicha jest nieczyste, i nie posiada on cielesnego zachowania które jest czyste, bezbłędne i nienaganne, będą tacy którzy powiedzą mu: 'Proszę wpierw trenuj cieleśnie siebie'. Będą tacy, którzy mu to powiedzą.

I znów, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w ten sposób: 'Czy moje werbalne zachowanie jest czyste? Czy posiadam werbalne zachowanie które jest czyste, bezbłędne i nienaganne? Czy ta cecha istnieje u mnie czy też nie?' Jeżeli werbalne zachowanie mnicha jest nieczyste, i nie posiada on werbalnego zachowania które jest czyste, bezbłędne i nienaganne, będą tacy którzy powiedzą mu: 'Proszę wpierw trenuj werbalnie siebie'. Będą tacy, którzy mu to powiedzą.

I znów, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w ten sposób: 'Czy ustanowiłem umysł przyjazności bez resentymentu wobec moich kolegów mnichów? Czy ta cecha istnieje u mnie czy też nie?' Jeżeli mnich nie ustanowił umysłu przyjazności bez resentymentu wobec swych kolegów mnichów, będą tacy którzy powiedzą mu: 'Proszę wpierw ustanów umysł przyjazności bez resentymentu wobec swych kolegów mnichów'. Będą tacy, którzy mu to powiedzą.

I znów, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w ten sposób: 'Czy jestem uczony, i czy pamiętam i zachowuję to czego się nauczyłem? Czy nauczyłem się wiele z tych nauk co dobre na początku, dobre w środku, dobre na końcu, o właściwym znaczeniu i frazie, które proklamują doskonale pełne i czyste święte życie? Czy zachowałem je w umyśle, wyrecytowałem werbalnie, mentalnie przebadałem i spenetrowałem je dobrze przez pogląd? Czy ta cecha istnieje u mnie czy też nie?' Jeżeli mnich nie jest uczony i nie zapamiętał i nie zachował to czego się nauczył, nie jest wielce uczony w tych naukach co dobre na początku, dobre w środku, dobre na końcu, o właściwym znaczeniu i frazie, które proklamują doskonale pełne czyste święte życie. Nie zachował ich w umyśle, nie wyrecytował werbalnie, mentalnie nie przebadał i nie spenetrował ich dobrze przez pogląd, będą tacy którzy powiedzą mu: 'Proszę wpierw się dokształć w przekazie Dhammy'. Będą tacy, którzy mu to powiedzą.

I znów, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w ten sposób: 'Czy obie Patimokkhy zostały dobrze mi przekazane w szczegółach, dobrze przeanalizowane, dobrze opanowane, dobrze określone w terminach reguł i ich szczegółowych wyjaśnieniach? Czy ta cecha istnieje u mnie czy też nie?' Jeżeli obie Patimokkhy nie zostały dobrze mu przekazane w szczegółach, dobrze przeanalizowane, dobrze opanowane, dobrze określone w terminach reguł i ich szczegółowych wyjaśnieniach, i jeżeli, gdy zapytany: 'Gdzie Zrealizowany to oznajmił?', nie będzie w stanie odpowiedzieć, będą tacy którzy powiedzą mu: 'Proszę wpierw naucz się Dyscypliny'. Będą tacy, którzy mu to powiedzą.

To w odniesieniu do tych pięciu rzeczy, powinien się przeegzaminować.

A w jakich pięciu rzeczach powinien się ustanowić? [Powinien rozważyć]: 'Będę mówił w odpowiednim czasie, nie w nieodpowiednim czasie; będę mówił zgodnie z prawdą, nie fałszywie; będę mówił łagodnie, nie ostro; będę mówił w korzystny sposób, nie w krzywdzący sposób; będę mówił z przyjaznym umysłem, nie podczas odczuwania nienawiści'. Takie jest te pięć rzeczy, w których powinien się ustanowić.

Mnisi, mnich który chce zganić inną osobę, powinien wpierw przeegzaminować siebie w odniesieniu do tych pięciu rzeczy i ustanowić u siebie te pięć rzeczy, zanim zgani inną osobę”.

*

AN IX, 62


Mnisi, bez porzucenia dziewięciu rzeczy, nie jest się zdolnym do zrealizowania poziomu arahata. Jakich dziewięciu? Pożądania, nienawiści, złudzenia, gniewu, wrogości, oczerniania, arogancji, zazdrości, i skąpstwa. Bez porzucenia tych dziewięciu rzeczy, nie jest się zdolnym do zrealizowania poziomu arahata.

Mnisi, porzuciwszy dziewięć rzeczy, jest się zdolnym do zrealizowania poziomu arahata. Jakich dziewięć? Pożądanie, nienawiść, złudzenie, gniew, wrogość, oczernianie, arogancja, zazdrość, i skąpstwo. Porzuciwszy te dziewięć rzeczy, jest się zdolnym do zrealizowania poziomu arahata.

*

AN VII, 73

Mnisi, w przeszłości był nauczyciel zwany Sunetta, założyciel grupy duchowej, wolny od pożądania zmysłowych przyjemności. Nauczyciel Sunetta miał wiele setek uczniów dla których nauczał Dhammy dla stowarzyszenia się ze światem Brahmy. Kiedy nauczał on takiej Dhammy, ci którzy nie pokładali w nim wiary, po rozpadzie ciała, po śmierci odradzali się stanie deprywacji, w złej destynacji, w niższym świecie, w piekle; ale ci którzy pokładali w nim wiarę odradzali się w dobrej destynacji, w niebiańskim świecie.

Mnisi, w przeszłości był nauczyciel zwany Mugapakkha ….Aranemi … Kuddala … Hatthipala … Jotipala … Mnisi, w przeszłości był nauczyciel zwany Araka, założyciel grupy duchowej, wolny od pożądania zmysłowych przyjemności. Nauczyciel Araka miał wiele setek uczniów dla których nauczał Dhammy dla stowarzyszenia się ze światem Brahmy. Kiedy nauczał on takiej Dhammy, ci którzy nie pokładali w nim wiary, po rozpadzie ciała, po śmierci odradzali się stanie deprywacji, w zlej destynacji, w niższym świecie, w piekle; ale ci którzy pokładali w nim wiarę odradzali się w dobrej destynacji, w niebiańskim świecie.

Jak myślicie mnisi? Tych siedmiu nauczycieli było założycielami duchowych grup, ludźmi wolnymi od pożądania zmysłowych przyjemności którzy byli otoczeni setkami uczniów. Jeżeli z umysłem nienawiści, ktoś obraziłby i znieważył ich i ich uczniowskie społeczności, czy wytworzyłby tym wielką przewinę?” „Tak, czcigodny panie”.

„Gdyby z umysłem nienawiści, ktoś obraziłby i znieważył ich i ich uczniowskie społeczności, wytworzyłby tym wielką przewinę. Ale gdy z umysłem nienawiści, ktoś obraża i źle traktuje pojedynczą osobę spełnioną w poglądzie, wytwarza on jeszcze większa przewinę. Z jakiego powodu? Powiadam, mnisi, że zranienie ludzi zewnętrznych dróg nie równa się zranieniu kolegów mnichów. Zatem, mnisi, powinniście się trenować w taki sposób: 'Nie pozwolimy by nienawiść wobec naszych kolegów mnichów powstała w naszych umysłach'. W taki sposób powinniście się trenować”.

*

AN VII, 15



Mnisi, jest te siedem rodzajów osób do znalezienia w świecie, podobnych do tych w wodzie. Jakich siedem? Tu, pewna osoba zanurza się i pozostaje pod powierzchnią. Pewna osoba wynurza się i potem zanurza się. Pewna osoba wynurza się i tam pozostaje. Pewna osoba wynurza się, widzi jasno i rozgląda się wokół. Pewna osoba wynurza się i wychodzi. Pewna osoba wynurza się i osiąga stały ląd. Pewna osoba wynurza się i wychodzi i odchodzi poza, bramin który stoi na wysokim gruncie.

A jaka, mnisi, jest osoba, która zanurza się i pozostaje pod powierzchnią? Tu, pewna osoba posiada całkowicie czarne, niekorzystne cechy. W ten sposób jest osobą która zanurzyła się i pozostaje pod powierzchnią.

A jaka, mnisi, jest osoba, która wynurza się i wtedy zanurza się? Tu, pewna osoba wynurzyła się, [myśląc]: „Dobra jest wiara w korzystne cechy; dobre jest poczucie wstydu w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest obawa w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest energia w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest mądrość w [kultywowaniu] korzystnych cech”. Jednakże jej wiara nie staje się stabilna ani też nie wzrasta, ale raczej maleje. Jej poczucie wstydu ...obawa … energia … mądrość nie staje się stabilna ani też nie wzrasta, ale raczej maleje. W ten sposób jest osobą która wynurzyła się i potem zanurzyła.

A jaka, mnisi, jest osoba, która wynurza się i tam pozostaje? Tu, pewna osoba wynurzyła się, [myśląc]: „Dobra jest wiara w korzystne cechy; dobre jest poczucie wstydu w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest obawa w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest energia w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest mądrość w [kultywowaniu] korzystnych cech”. Jej wiara nie zmniejsza się ani nie wzrasta, a pozostaje na tym poziomie. Jej poczucie wstydu ...obawa … energia … mądrość nie zmniejsza się ani nie wzrasta, a pozostaje na tym poziomie. W ten sposób jest osobą która wynurzyła się i tam pozostała.

A jaka, mnisi, jest osoba, która wynurza się, widzi jasno i rozgląda się dookoła? Tu, pewna osoba wynurzyła się, [myśląc]: „Dobra jest wiara w korzystne cechy; dobre jest poczucie wstydu w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest obawa w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest energia w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest mądrość w [kultywowaniu] korzystnych cech”. Z całkowitym zniszczeniem trzech niższych pęt, ta osoba jest wchodzącym w strumień, już dłużej nie będąc podmiotem narodzin w niższych światach, o ustalonym przeznaczeniu, kierująca się ku przebudzeniu. W ten sposób jest osobą która wynurzyła się, widzi jasno i rozgląda się dookoła.

A jaka, mnisi, jest osoba, która wynurza się, i wychodzi? Tu, pewna osoba wynurzyła się, [myśląc]: „Dobra jest wiara w korzystne cechy; dobre jest poczucie wstydu w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest obawa w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest energia w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest mądrość w [kultywowaniu] korzystnych cech”. Z całkowitym zniszczeniem trzech niższych pęt, i z umniejszeniem chciwości, nienawiści i złudzenia, ta osoba jest raz-powracającym, po przyjściu na ten świat jeszcze tylko raz, zrealizuje koniec cierpiana. W ten sposób jest osobą która wynurzyła się i wyszła.

A jaka, mnisi, jest osoba, która wynurza się, i osiąga stały ląd? Tu, pewna osoba wynurzyła się, [myśląc]: „Dobra jest wiara w korzystne cechy; dobre jest poczucie wstydu w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest obawa w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest energia w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest mądrość w [kultywowaniu] korzystnych cech”. Z całkowitym zniszczeniem pięciu niższych pęt, jest ona spontanicznie zrodzoną, która zrealizuje wygaszenie na tamtym planie, bez powracania już z tamtego świata. W ten sposób jest osobą która wynurzyła się i osiągnęła stały ląd.

A jaka, mnisi, jest osoba, która wynurza się, i wychodzi i odchodzi poza, bramin który stoi na wysokim gruncie? Tu, pewna osoba wynurzyła się, [myśląc]: „Dobra jest wiara w korzystne cechy; dobre jest poczucie wstydu w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest obawa w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest energia w [kultywowaniu] korzystnych cech; dobra jest mądrość w [kultywowaniu] korzystnych cech”. Z wyczerpaniem skaz, zrealizowała sama dla siebie z bezpośrednią wiedzą tutaj i teraz, wyzwolenie umysłu bez skaz, wyzwolenie przez mądrość, i wkroczywszy w weń, trwa w nim. W ten sposób jest osobą która wynurzyła się, wyszła i odeszła poza, braminem który stoi na wysokim gruncie. Takie, mnisi, jest te siedem osób do znalezienia w świecie, podobnych do tych w wodzie.

*

AN VI, 115

Mnisi, są te trzy rzeczy. Jakie trzy? Bycie trudnym do skorygowania, zła przyjaźń, i mentalne rozproszenie. Takie są te trzy rzeczy. Te trzy rzeczy są do rozwinięcia dla porzucenia tamtych trzech rzeczy. Jakie trzy? Bycie łatwym do skorygowania jest do rozwinięcia dla porzucenia bycia trudnym do skorygowania. Dobra przyjaźń jest do rozwinięcia dla porzucenia złej przyjaźni. Uważność oddychania jest do rozwinięcia dla porzucenia mentalnego rozproszenia. Te trzy rzeczy są do rozwinięcia dla porzucenia tych pierwszych trzech rzeczy.

*

AN V, 141




Mnisi, jest te pięć osób do znalezienia w świecie. Jakie pięć? Ten który daje a potem lekceważy; ten który lekceważy w wyniku wspólnego życia, dający się ogłupić plotkom, kapryśny, i ten co ograniczony i głupi.

A jaki jest ten, który daje a potem lekceważy? Tu, ktoś daje innemu szatę, jedzenie, mieszkanie, i lekarstwa dla chorych. Jawi mu się: „Ja daję; on otrzymuje”. Dawszy mu, lekceważy go. To w ten sposób ktoś daje a potem lekceważy.

A jaki jest ten, który lekceważy w wyniku wspólnego życia? Tu ktoś żyje razem z innym przez dwa, trzy lata. Wtedy lekceważy tego drugiego z powodu wspólnego życia. To w ten sposób ktoś lekceważy w wyniku wspólnego życia.

A jaki jest ten, który daje się ogłupić plotkom? Tu, ktoś, gdy mówi się chwaląc czy ganiąc inną osobę, łatwo w to wierzy. To w ten sposób ktoś daje się ogłupić plotkom.

A jaki jest ten, który jest kapryśny? Tu, kogoś wiara, dewocja, emocjonalne zaangażowanie, i przekonanie są niestałe. To w ten sposób ktoś jest kapryśny.

A jaki jest ten, który jest ograniczony i głupi? Tu, ktoś nie wie które cechy są korzystne a które niekorzystne, które cechy są naganne a które nienaganne, które cechy są podrzędne a które nadrzędne; nie zna ciemnych i jasnych cech wraz z ich odpowiednikami. To w ten sposób ktoś jest ograniczony i głupi.

*

AN III, 139

 
Mnisi, są te trzy rodzaje wzrostu. Jakie trzy? Wzrost w wierze, wzrost w moralności, wzrost w mądrości. Takie są te trzy rodzaje wzrostu.

*

Czystość


AN III, 120

Mnisi, są te trzy czystości. Jakie trzy? Cielesna czystość, werbalna czystość, mentalna czystość.

A jaka jest cielesna czystość? Tu, ktoś powstrzymuje się o niszczenia życia, zabierania tego co nie dane, i od seksualnego błędnego prowadzenia się. To nazywa się cielesną czystością.

A jaka jest werbalna czystość? Tu, ktoś powstrzymuje się od fałszywej mowy, dzielącej mowy, ostrej mowy, i od plotkowania. To nazywa się werbalną czystością.

A jaka jest mentalna czystość? Tu ktoś jest bez pożądania i złej woli, i posiada właściwy pogląd. To nazywa się mentalną czystością. Takie, mnisi są te trzy czystości.

AN III, 121

Mnisi, są te trzy czystości. Jakie trzy? Cielesna czystość, werbalna czystość, mentalna czystość.

A jaka jest cielesna czystość? Tu, ktoś powstrzymuje się o niszczenia życia, zabierania tego co nie dane, i od seksualnego błędnego prowadzenia się. To nazywa się cielesną czystością.

A jaka jest werbalna czystość? Tu, ktoś powstrzymuje się od fałszywej mowy, dzielącej mowy, ostrej mowy, i od plotkowania. To nazywa się werbalną czystością.

A jaka jest mentalna czystość?.Tu kiedy jest u niego zmysłowa chęć, mnich rozumie: 'Obecne jest u mnie zmysłowe pożądanie'; bądź kiedy nie ma u niego zmysłowego pożądania, mnich rozumie: 'Zmysłowe pożądanie' jest u mnie nieobecne; i rozumie on również jak niepowstałe zmysłowe pożądanie' powstaje, jak powstałe zmysłowe pożądanie' jest porzucane, i jak porzucone zmysłowe pożądanie' nie pojawia się ponownie w przyszłości.

Kiedy jest u niego zła wola, mnich rozumie: 'Obecna jest u mnie zła wola'; bądź kiedy nie ma u niego złej woli, mnich rozumie: 'Zła wola jest u mnie nieobecna; i rozumie on również jak niepowstała zła wola powstaje, jak powstała zła wola jest porzucana, i jak porzucona zła wola nie pojawia się ponownie w przyszłości.

Kiedy są u niego ospałość i stany letargiczne, mnich rozumie: 'Obecne są u mnie ospałość i stany letargiczne; bądź kiedy nie ma u niego ospałości i stanów letargicznych, mnich rozumie: ospałość i stany letargiczne są u mnie nieobecne; i rozumie on również jak niepowstałe ospałość i stany letargiczne powstają, jak powstałe ospałość i stany letargiczne są porzucane, i jak porzucone ospałość i stany letargiczne nie pojawiają się ponownie w przyszłości.

Kiedy są u niego niepokój i wyrzuty sumienia, mnich rozumie: 'Obecna są u mnie niepokój i wyrzuty sumienia; bądź kiedy nie ma u niego niepokoju i wyrzutów sumienia i, mnich rozumie: niepokój i wyrzuty sumienia są u mnie nieobecne; i rozumie on również jak niepowstałe niepokój i wyrzuty sumienia powstają, jak powstałe niepokój i wyrzuty sumienia są porzucane, i jak porzucone niepokój i wyrzuty sumienia nie pojawiają się ponownie w przyszłości.

Kiedy jest u niego wątpliwość, mnich rozumie: 'Obecna jest u mnie wątpliwość'; bądź kiedy nie ma u niego wątpliwości, mnich rozumie: 'Wątpliwość jest u mnie nieobecna; i rozumie on również jak niepowstała wątpliwość powstaje, jak powstała wątpliwość jest porzucana, i jak porzucona zmysłowa wątpliwość nie pojawia się ponownie w przyszłości. Takie, mnisi są te trzy czystości.

Czysty ciałem, o czystej mowie,
czystym umyśle, bez skaz:
nazywają oni czystym, spełnionym w czystości,
„tym co zmył wszelkie zło”.

*

AN III, 52


Wtedy dwóch braminów, którzy byli starzy, wiekowi, obciążeni latami, zaawansowani w życiu, doszli do ostatniego etapu, mający sto dwadzieścia lat, podeszli do Zrealizowanego i wymienili z nim pozdrowienia. Kiedy kurtuazyjna i grzecznościowa wymiana rozmowa została zakończona, usiedli z boku i powiedzieli do Zrealizowanego:

„Jesteśmy braminami, mistrzu Gotama, starymi, wiekowymi, obciążeni latami, zaawansowanymi w życiu, doszliśmy do ostatniego etapu, mamy sto dwadzieścia lat. Ale nie uczyniliśmy niczego dobrego i korzystnego, ani też nie mamy schronienia dla siebie. Niech mistrz Gotama pouczy nas i poinstruuje w taki sposób, że doprowadzi to do naszego dobra i szczęścia na długi czas!”

„Prawdziwie, jesteście starzy, wiekowi, obciążeni latami, zaawansowani w życiu, doszli do ostatniego etapu, mający sto dwadzieścia lat, ale nie uczyniliście niczego dobrego i korzystnego, ani też nie macie schronienia dla siebie. W rzeczy samej, ten świat płonie starością, chorobą i śmiercią. Ale chociaż świat płonie starością, chorobą i śmiercią, kiedy człowiek odchodzi, cielesna, werbalna i mentalna samo-kontrola zapewni mu schronisko, przystań, wyspę, wsparcie.

Kiedy pali się własny dom,
ocalone naczynie
jest tym, które będzie ci przydatne,
nie te, co spalone w środku.

I tak, skoro ten świat płonie,
starością i śmiercią,
powinno się ocalić przez dawanie.
Co dane, jest bezpiecznie ocalone.

Kiedy się odchodzi [z tego życia]
samo-kontrola nad ciałem, mową i umysłem,
i czyny zasługi, wykonane gdy było się żywym
prowadzą do własnego szczęścia.

*

AN III, 2 Charakterystyki


Mnisi, głupiec charakteryzuje się swymi działaniami; mądra osoba charakteryzuje się swymi działaniami. Mądrość lśni w swej manifestacji.

Mnisi, ten kto posiada trzy cechy, powinien być znany jako głupiec. Jakie trzy? Cielesne błędne prowadzenie się, werbalne błędne prowadzenie się, mentalne błędne prowadzenie się. Ten kto posiada trzy cechy, powinien być znany jako głupiec. Mnisi, ten kto posiada trzy cechy, powinien być znany jako mądra osoba. Jakie trzy? Cielesne dobre prowadzenie się, werbalne dobre prowadzenie się, mentalne dobre prowadzenie się. Ten kto posiada trzy cechy, powinien być znany jako mądra osoba.

Zatem, mnisi, powinniście się trenować w taki sposób: „Będziemy unikać tych trzech cech, posiadając które, jest się uznawanym za głupca, i podejmiemy i będziemy zachowywać te trzy cechy, posiadając które, jest się uznawanym za mądrą osobę. W taki sposób powinniście się trenować.

*

AN II, 138


Mnisi, są tu dwie rzeczy. Jakie dwie? Oczyszczanie swego umysłu i nie trzymanie się niczego w świecie. Takie są te dwie rzeczy.

*

Dwie moce

AN II, 11

Mnisi, są te dwie moce. Jakie dwie? Moc refleksji i moc rozwoju.

A czym jest moc refleksji? Tu, ktoś rozważa w ten sposób: „Cielesne błędne prowadzenie się ma zły rezultat w obecnym życiu, i w przyszłym życiu; werbalne błędne prowadzenie się ma zły rezultat w obecnym życiu, i w przyszłym życiu; mentalne błędne prowadzenie się ma zły rezultat w obecnym życiu, i w przyszłym życiu”. Rozważywszy to w ten sposób, porzuca błędne cielesne zachowanie i rozwija cielesne dobre zachowanie; porzuca błędne werbalne zachowanie i rozwija werbalne dobre zachowanie; porzuca błędne mentalne zachowanie się i rozwija mentalne dobre zachowanie; prowadzi się w czystości. To jest nazywane mocą refleksji.

A czym jest moc rozwoju? Moc rozwoju jest mocą tych w treningu. Gdyż polegając na mocy tego w treningu, porzuca on pożądanie, nienawiść i złudzenie. Porzuciwszy pożądanie, nienawiść i złudzenie, nie czyni niczego niekorzystnego, nie podąża za niczym złym. To jest nazywane mocą rozwoju.

Takie, mnisi, są te dwie moce.

AN II, 12

Mnisi, są te dwie moce. Jakie dwie? Moc refleksji i moc rozwoju.

A czym jest moc refleksji? Tu, ktoś rozważa w ten sposób: „Cielesne błędne prowadzenie się ma zły rezultat w obecnym życiu, i w przyszłym życiu; werbalne błędne prowadzenie się ma zły rezultat w obecnym życiu, i w przyszłym życiu; mentalne błędne prowadzenie się ma zły rezultat w obecnym życiu, i w przyszłym życiu”. Rozważywszy to w ten sposób, porzuca błędne cielesne zachowanie i rozwija cielesne dobre zachowanie; porzuca błędne werbalne zachowanie i rozwija werbalne dobre zachowanie; porzuca błędne mentalne zachowanie się i rozwija mentalne dobre zachowanie; prowadzi się w czystości. To jest nazywane mocą refleksji.

A czym jest moc rozwoju? Tu, mnich rozwija czynnik przebudzenia uważności, bazujący na odosobnieniu, beznamiętności, i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. Rozwija czynnik przebudzenia badania Dhammy, który bazuje na odosobnieniu, beznamiętności i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. Rozwija czynnik przebudzenia energii, który bazuje na odosobnieniu, beznamiętności i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. Rozwija czynnik przebudzenia radości, który bazuje na odosobnieniu, beznamiętności i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. Rozwija czynnik przebudzenia spokoju, który bazuje na odosobnieniu, beznamiętności i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. Rozwija czynnik przebudzenia koncentracji, który bazuje na odosobnieniu, beznamiętności i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. Rozwija czynnik przebudzenia równowagi, który bazuje na odosobnieniu, beznamiętności i wstrzymaniu, dojrzewający w wyzwoleniu. To jest nazywane mocą rozwoju.

Takie, mnisi, są te dwie moce.

*

AN IV, 70


Mnisi, kiedy królowie są nieprawowierni, królewscy wasale stają się nieprawowierni. Kiedy królewscy wasale są nieprawowierni, bramini i gospodarze stają się nieprawowierni. Kiedy bramini i gospodarze są nieprawowierni, ludzie z miast i wiosek stają się nieprawowierni. Kiedy ludzie z miast i wiosek stają się nieprawowierni, słonce i księżyc zbaczają z kursu. Kiedy słońce i księżyc zbaczają z kursu, konstelacje i gwiazdy zbaczają z kursu. Kiedy konstelacje i gwiazdy zbaczają z kursu, dzień i noc zbaczają z kursu. Kiedy dzień i noc zbaczają z kursu, miesiące i tygodnie zbaczają z kursu. Kiedy miesiące i tygodnie zbaczają z kursu, sezony i lata zbaczają z kursu. Kiedy sezony i lata zbaczają z kursu, wieją nagłe i nienaturalne wiatry. Kiedy wieją nagłe i nienaturalne wiatry, bogowie są niezadowoleni. Kiedy bogowie są niezadowoleni, nie pada odpowiedni deszcz. Kiedy nie pada odpowiedni deszcz, zboża dojrzewają nieregularnie. Kiedy ludzie jedzą zboża dojrzewające nieregularnie, stają się krótko żyjący, brzydcy, słabi i schorowani.

Mnisi, kiedy królowie są prawowierni, królewscy wasale stają się prawowierni. Kiedy królewscy wasale są prawowierni, bramini i gospodarze stają się prawowierni. Kiedy bramini i gospodarze są prawowierni, ludzie z miast i wiosek stają się prawowierni. Kiedy ludzie z miast i wiosek stają się prawowierni, słonce i księżyc podążają odpowiednim kursem. Kiedy słońce i księżyc podążają odpowiednim kursem, konstelacje i gwiazdy podążają odpowiednim kursem. Kiedy konstelacje i gwiazdy podążają odpowiednim kursem, dzień i noc podążają odpowiednim kursem. Kiedy dzień i noc podążają odpowiednim kursem, miesiące i tygodnie podążają odpowiednim kursem. Kiedy miesiące i tygodnie podążają odpowiednim kursem, sezony i lata podążają odpowiednim kursem. Kiedy sezony i lata podążają odpowiednim kursem, wieją zwykłe i naturalne wiatry. Kiedy wieją wieją zwykłe i naturalne wiatry, bogowie są zadowoleni. Kiedy bogowie są zadowoleni, pada odpowiedni deszcz. Kiedy pada odpowiedni deszcz, zboża dojrzewają regularnie. Kiedy ludzie jedzą zboża dojrzewające regularnie, stają się długo żyjący, ładni, silni i zdrowi.

Kiedy stado przekracza rzekę,
Jeżeli przywódca idzie błędną drogą,
Wszystkie zwierzęta idą błędną drogą,
Z powodu ich przywódcy.

Tak też, wśród ludzkich istot,
Kiedy ci, uważani za przywódców
Zachowują się nieprawowiernie,
Inni ludzie robią to samo.
Całe królestwo jest przygnębione,
Jeżeli król jest nieprawowierny.

Kiedy stado przekracza rzekę,
Jeżeli przywódca idzie właściwą drogą,
Wszystkie zwierzęta idą właściwą drogą,
Z powodu ich przywódcy.

Tak też, wśród ludzkich istot,
Kiedy ci, uważani za przywódców
Zachowują się prawowiernie,
Inni ludzie robią to samo.
Całe królestwo się raduje,
Jeżeli król jest prawowierny.

*

AN IV, 64



Mnisi, posiadający cztery cechy jest wrzucany do piekła, jak gdyby tam doprowadzony. Jakie cztery? Niszczy życie, zabiera to co nie dane, angażuje się w błędne seksualne prowadzenie się, i mówi nieprawdę. Posiadający cztery cechy jest wrzucany do piekła, jak gdyby tam doprowadzony.

Niszczenie życia, zabieranie tego co nie dane,
wygłaszanie kłamstw,
Zadawanie się z cudzymi żonami:
Mądrzy nie chwalą takich czynów.

*

Skazani na piekło


AN III, 113

Mnisi, są trzej którzy, jeżeli nie porzucą [tych błędów], przeznaczeni są do planu nieszczęścia, przeznaczeni są do piekła. Jacy trzej? Ten, który mimo, że nie utrzymuje celibatu, ogłasza się jako utrzymujący celibat; ten, kto obraża czystego celibatariusza wiodącego czyste życie w celibacie, bezpodstawnym oskarżeniem o brak celibatu; i ten kto utrzymuje taką doktrynę i pogląd jak ten: „Nie ma krzywdy w zmysłowych przyjemnościach”, i dalej wpada w oddawanie się zmysłowym przyjemnościom. Tacy są ci trzej którzy, jeżeli nie porzucą [tych błędów], przeznaczeni są do planu nieszczęścia, przeznaczeni są do piekła.

*

Nie ma nasycenia ...


AN III, 108

Mnisi, są trzy rzeczy które nie dają nasycenia poprzez oddawanie się im. Jakie trzy? Nie ma nasycenia przez oddawanie się spaniu. Nie ma nasycenia przez oddawanie się piciu likierów i wina. Nie ma nasycenia przez oddawanie stosunkowi seksualnemu. Takie są trzy rzeczy które nie dają nasycenia poprzez oddawanie się im.